Տնտեսական զարգացման և ներդրումների նախարարությունում մտադիր են 5 տարվա ընթացքում Հայաստանը փոխակերպել knowledge-based economy-ի

Արմինֆո. Հաջորդ տարվանից Հայաստանի ինովացիոն քաղաքականությունը հենված կլինի միանգամայն նոր ռազմավարության վրա, ԱրմԻնֆո-ի թղթակցի հետ զրույցում հաղորդել է տնտեսական զարգացման և ներդրումների փոխնախարար Էմիլ Տարասյանը:

«Երբ ես խոսում եմ ռազմավարության մասին, ապա նկատի ունեմ ոչ թե հերթական թույլ աշխատող փաստաթուղթ, այլ` լուրջ հայեցակարգ, որը հիմնված է որոշակի նպատակների վրա` իրատեսկան, չափելի և իրագործելի, հստակ նկարագիր պարունակող պետական նորարարական քաղաքականության վրա` իր գործողությունների ծրագրով և առաջիկա 5-ամյակի ակնկալվող արդյունքներով՚, - ասել է նա: Տարասյանի ասելով, մինչև տարեվերջ փորձագետները կավարտեն առկա իրավիճակի լիակատար վերլուծությունը, և 2018 թվականի մարտ-ապրիլ ամիսներից Հայաստանի նորարարական քաղաքականությունը կսկսի իրագործվել` համաձայն այդ նոր ռազմավարության:

Ինչպես տեղեկացրել է փոխնախարարը, նոր փաստաթղթի մշակման աշխատանքները ֆինանսավորում է ԵՄ-ն, այդ գործընթացում ներգրավված են ինչպես տեղական, այնպես էլ միջազգային ընկերություններ և փորձագետներ` մասնավոր և պետական հատվածների մասնակցությամբ: «Մենք ցանկանում ենք, որպեսզի ոչ միայն կառավարությունը համակվի այդ հիմնարար փաստաթղթի նկատմամբ «սեփականության զգացումով՚, այլև` ոչ պետական հատվածը, որպեսզի թե մեկը, թե մյուսը հավասարաչափ շահագրգռված լինեն ծրագրի իրագործմամբ՚, - նշել է Տարասյանը:

Նոր ինովացիոն ռազմավարություն մշակելու անհրաժեշտության հարցում կարևոր դեր են խաղացել մշտապես փոփոխվող միջավայրը և երկերի տնտեսության առջև ծառացող նորանոր մարտահրավերները: Տարասյանը հիշեցրել է կանխատեսումները, որոնք Դավոսի համաժողովի ժամանակ հնչեցրել է ՀՏՖ (Համաշխարհային տնտեսական ֆորում) հիմնադիր, պրոֆեսոր Կլաուս Շվաբը, ով նշել էր, որ աշխարհը փոխվում է աննախադեպ արագությամբ, և մինչև 2025 թիվը մարդկության կյանքը կդառնա շատ ավելի վիրտուալ: Այդ առնչությամբ Է.Տարասյանը Հայաստանը տեսնում է բարձր տեխնոլոգիաներ արտադրողի դերում, և նման  հավակնոտությունը լիովին հիմնավորված է: «Առանց համաշխարհային նորարարական արտադրական գործընթացին մասնակցության Հայաստանը չի կարող ապահովել տնտեսական զարգացման հետագա բեկում: Մեզ անհրաժեշտ է կատարել ճիշտ հաշվարկ, որպեսզի հինգ տարի անց ունենանք «պատրաստի մարդկային ռեսուրսներ, HiTech-ինդուստրիա, էկո-համակարգ ինժեներիայում, զարգացած ՏՏ-հատված, որոնք ի զորու լինեն էական մուլտիպլիկատիվ ազդեցություն գործել տնտեսությունում և բավարարել պաշտպանական ոլորտի կարիքները, ինչն այսօրվա դրությամբ չափազանց կարևոր է՚, - նշել է փոխնախարարը:

Սակայն, անդրադառնալով Հայաստանի դիրքին միջազգային ասպարեզում, Է.Տարասյանը նշել է, որ Ինովացիաների գլոբալ ինդեքսում  (The Global Innovation Index - GII) 128 երկրների թվում Հայաստանն զբաղեցնում է 59-րդ տեղը` նախորդ տարվա 60-րդի փոխարեն: «Սեփական դիրքերի բարելավման գործում մեր քայլերը  բավականին դանդաղ են: Հետևաբար, նորարարական ռազմավարությունում անհրաժեշտ է կենտրոնանալ թույլ դիրքերի բացառման վրա՚, - ընդգծել է նա: Այսպես, նրա ասելով,  GII շրջանակում ըստ ենթակառուցվածքի ցուցիչի Հայաստանն զբաղեցնում է 91-րդ տեղը, կառավարման համակարգերի ներրդման (ISO) գծով` 107-րդը, մարդկային կապիտալի և հետազոտությունների գծով`103-րդը, ինչը բխում է կրթության վարկանիշի 103-րդ դիրքից: Այդ առնչությամբհ փոխնախարարն ընդգծել է, որ ինովացիոն ոլորտի մարտահրվերներն սկսվում են կրթությունից: «Այստեղ պետք է իրագործել աշխատանքի զգալի ծավալ, որը նպատակաուղղված  լինի ստեղծարար բիզնես-հմտությունների կատարելագործմանը, ստեղծարար բիզնես մտածողության մակարդակի բարձրացմանը, ստեղծագործող կադրերի ձևավորմանը: Բիզնեսը պետք է մուտք գործի կրթական համակարգ: Հակառակ դեպքում` կտարանջատվի առկա իրողությունից՚, - նշել է փոխնախարարը:

Ընդ որում, նա նշել է նաև դրական միտումներն ըստ  GII: Մասնավորապես, ըստ գիտական և տեխնոլոգիական արդյունքների ցուցիչի Հայաստանը 50-րդ տեղն է զբաղեցրել 128 երկրների շրջանում, ՏՀՏ ծառայություննեի արտահանման գծով` 22-րդ, ինստիտուտների ինդեքսով` 47-րդ, բիզնես բացելու հասանելիության գծով` 9 -րդ, շուկայի զարգացման գծով` 46-րդ, ստեղծարար գործունեության արդյունքի գծով` 44-րդ տեղը և այլն: «Եթե նոր ռազմավարության շրջանակում որոշենք բլոկերը, ապա , մեծ հաշվով, նորարարական քաղաքականությունը նպատակաուղղված կլինի կրթության որակի բարձրացմանն ու երկրի հեղինակության բարելավմանը Ինովացիաների գլոբալ ինդեքսի շրջանակում` Հայաստանի տնտեսությունը knowledge- based economy-ի վերափոխելու նպատակով՚, - եզրափակել է Տարասյանը: