Դրամն արժեզրկվել է դոլարի նկատմամբ, սակայն արժևորվել է եվրոյի նկատմամբ

Արմինֆո. Հայաստանի արտարժույթի միջբանկային շուկայի ծավալը նոյեմբերի 14-18-ը 6 անգամ ավելացել է` մեկ շաբաթ առաջ գրեթե 2 անգամ անկումից հետո: Դրան զուգընթաց ներբանկային շուկայում դիտվել է արտարժույթների առք/վաճառքի տարբեր ուղղվածության դինամիկա, եվրոյով գործարքների էական աճ և ռուբլով գործարքների նկատմամբ հետաքրքրության աճ: Արդյունքում, ընթացիկ շաբաթ շարունակվել է դոլարի նկատմամբ դրամի արժեզրկումը` 477-ից մինչև 479 դրամ/դոլար, դիտվել է երժևորում եվրոյի նկատմամբ` 520-ից մինչև 509,5 դրամ/1եվրո, իսկ ռուբլու նկատմամբ դրամը պահպանել է իր դրքերը 7.4 դրամ/1ռուբլի մակարդակում: Մինչ այդ, հունվար-սեպտեմբերին, դրամը դոլարի նկատմամբ արժևորվել էր 482-ից մինչև 474 դրամ/դոլար մակարդակ, եվրոյի նկատմամբ արժեզրկվել էր 529-ից մինչև 532 դրամ/եվրո մակարդակ, իսկ ռուբլու նկատմամբ` 6.9-ից մինչև 7.5 դրամ/1ռուբլի մակարդակ, ինչից հետո հոկտեմբերին դիտվել է դոլարի նկատմամբ դրամի արժեզրկում մինչև 476 դրամ/1դոլար, եվրոյի նկատմամբ արժևորում մինչև 521 դրամ/1եվրո` ռուբլու նկատմամբ դիրքի պահպանմամբ 7.5 դրամ/1ռուբլի մակարդակում: Արտարժույթի բորսայական հարթակը տարեսկզբից հազվադեպ է գործել – մեկական գործարք մարտ-մայիս ամիսներին, մասնավորապես, մարտին`100 հազ.դոլար, ապրիլին` 2950 հազար դոլար և մայիսին`800 հազար դոլար, որից հետո կրկին հաջորդել է  լռություն: Իսկ Կենտրոնական բանկը հունվար-օգոստոս ամիսներին արտարժույթի շուկայում դոլար է գնել ապրիլին (2.4 մլն.դոլար), հունիսին (50.2 մլն.դոլար) և օգոստոսին (19.8 մլն դոլար),  և վաճառել է հունվարին (53.1 մլն.դոլար), փետրվարին (41.5 մլն.դոլար):

Ինչպես ԱրմԻնֆո գործակալությանը հաղորդել են ՀՀ կենտրոնական բանկի մամուլի ծառայությունից, արտարժույթի միջբանկային շուկան նոյեմբերի 14-18-ը ընկած ժամանակահատվածքում ավելացրել է ամենօրյա ծավալները, առավելագույն ծավալն արձանագրելով երեքշաբթի և ուրբաթ օրերին` 3-3.5 մլն դոլար, իսկ նվազագույնը` չորեքշաբթի` 900 հազար դոլար: Ընդհանուր հաշվով, մեկ շաբաթում արտարժույթի միջբանկային շուկայի շաբաթական ծավալը կազմել է 10.750 մլն դոլար (մեկ շաբաթ առաջ 1.8 մլն դոլարի դիմաց), միջին կշռված փոխարժեքը ձևավորելով 479.55 դրամ/1դոլարի մակարդակում (նախորդ շաբաթ` 478.57 դրամ/1դոլար): Դրան զուգահեռ, ներբանկային շուկայում դոլարի առքի ծավալի աճի տեմպերը դանդաղել են մինչև 5,9%` մեկ շաբաթվա վաղեմության 8,8%-ից. իսկ  եվրոյի գնման դինամիկան կտրուկ է փոխվել է` 7,9% անկումից մինչև 64% աճ: Հաշվետու շաբաթվա ընթացքում դոլարի վաճառքի ներբանկային գործառնությունների անկումն արագացել է 6,8%-ից մինչև 11%, ինչի ֆոնին կտրուկ արագացել է ոեվրոյի վ աճառքի աճը` 18,6%-ից մինչև 67,8%: Ընդ որում ռուբլիով գործարքներում այդ ժամանակահատվածում արձանագրվել էառքի դինամիկայի բարելավում10,7% անկումից մինչև 10,4% աճ,  իսկ ռուըբլու վաճառքի աճն արագացել է 2%-ից մինչև 10,4%: Արդյունքում` գնվել է 77.8 մլն.դոլար 478.15 դրամ/1դոլար միջին փոխարժեքով, 11.5 մլն.եվրո 515.07 դրամ/1եվրո փոխարժեքով և 947.1 մլն ռուբլի 7.28 դրամ/1ռուբլի միջին փոխարժեքով, և վաճառվել է 72.7 մլն.դոլար, 479.71 դրամ/դոլար միջին փոխարժեքով, 19.3 մլն.եվրո, 517.12 դրամ/եվրո միջին փոխարժեքով և 498.5 մլն. ռուբլի, 7.37 դրամ/ռուբլի միջին փոխարժեքով:

Աղբյուրի համաձայն, նախորդ շաբաթ (նոյեմբերի 7-12-ը) Հայաստանի բանկերի կողմից տրամադրվել են 44.7 մլրդ դրամի և 49.8 մլն դոլարի վարկեր: Շաբաթական դինամիկան դրսևորել է դրամային վարկերի անկման շարունակում, դոլարային վարկերի թրենդի բարելավման պայմաններում: Մասնավորապես, դրամով տրամադրված վարկերի ծավալն նվազել է 18,7%-ով, իսկ դոլարով տրամադրված վարկերի ծավալն աճել է 11,4%-ով, մինչդեռ մեկ շաբաթ առաջ արձանագրվել է համապատասխանաբար 37,5% և 19% անկում:

Հիշեցնենք, որ 2015 թվականին արտարժույթի մանրածախ շուկայում դրամը դոլարի նկատմամբ 477 դրամից թուլացավ մինչև 482 դրամ/դոլար մակարդակ, եվրոյի նկատմամբ` 571,5-ից մինչև 529 դրամ / եվրո մակարդակ, իսկ ռուսական ռուբլու նկատմամբ` 8.2-ից մինչև 6.9 դրամ/ռուբլի մակարդակ: Ընդ որում, դեկտեմբերին 14-28-ը Կենտրոնական բանկը գրեթե ամեն օր միջամտում էր շուկային: Դրամի արժեզրկումային տրամադրությունները  դիտվում էին երկրի արտաքին առևտրի շրջանառության անկմանը զուգահեռ (մոտ 20.6%), այդ թվում, ներմուծումը կրճատվեց մոտ 26.5%, արտահանումը` մոտ 3.9%, իսկ դեպի Հայաստան դրամական փոխանցումների ներհոսքը կրճատվեց ավելի քան 30%, և այդ ամենը տեղի է ունենում բնակչության առանց այն էլ ցածր վճարունակության և երկրի տնտեսական ցածր ակտիվության պայմաններում: 2016 թվականից Հայաստանի արտարժույթի մանրածախ շուկայում ՀՀ դրամը ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ կրկին սկսվեց արժեզրկվել, փետրվարի 12-ին դոլարի նկատմամբ արժեզրկվելով մինչև 496 դրամ/դոլար մակարդակ, բայց մարտին սկսեց ամրապնդվել և մարտի 25-ին հասավ 482 դրամ/դոլար մակարդակ, ընդամենը դանդաղեցնելով եվրոյի և ռուբլու նկատմամբ արժեզրկումը: Ընդհանուր առմամբ, 2016 թվականի առաջին կիսամյակում դրամը դոլարի նկատմամբ ամրապնդվեց` 482 դրամ/դոլարից մինչև 477 դրամ/դոլար մակարդակ: Հուլիսին դրամը դոլարի նկատմամբ սկսեց ամրապնդվել միայն երրորդ տասնօրյակից, ամրապնդվելով 476 դրամ/դոլար մակարդակում, հետագայում վերադառնալով 477 դրամ/դոլար մակարդակ: Օգոստոսին դրամը դոլարի նկատմամբ ամրապնդվեց 475 դրամ/դոլար մակարդակում մնալով այդ դիրքում նաև սեպտեմբերի սկզբին, որից հետո արժևորումը շարունակվեց: Սեպտեմբերի 30-ի դրությամբ դրամը դոլարի նկատմամբ ամրապնդվեց 474 դրամ/դոլար, եվրոյի նկատմամբ` 532 դրամ/եվրո մակարդակներում, իսկ ռուբլու նկատմամբ արժեզրկվեց մինչև 7.5 դրամ/ռուբլի մակարդակ: Հոկտեմբերին  դրամը դոլարի նկատմամբ արժեզրկվել է մինչև 476 դրամ/դոլար, եվրոյի նկատմամբ արժևորվել է մինչև 521 դրամ/1եվրո` ռուբլու նկատմամբ դիրքերը պահպանելով  7.5  դրամ/1ռուբլի մակարդակում: Նոյեմբերի 18- դրությամբ դոլարի նկատմամբ դրամն արժզրկվել է մինչև 479 դրամ/1դոլար, եվրոյի նկատմամբ արժևորվելով մինչև 509,5 դրամ/1եվրո, ռուբլու նկատմամբ`մինչև 7,4 դրամ/1ռուբլի: