Արմինֆո. Եվրասիական զարգացման բանկն ակնկալում է բանկի մասնակից երկրների տնտեսությունների աստիճանական վերականգնում: Նման կանխատեսում է արվել ԵԶԲ-ի 2020 թվականի հուլիս ամսվա տեղեկատվական-վերլուծական տեսությունում։
Տարածաշրջանի պետությունների մեծ մասում ընթացիկ տարվա երկրորդ եռամսյակի արդյունքներով արձանագրվել է ՀՆԱ-ի նվազում: Ամենամեծ անկումը գրանցվել է Ղրղզստանում եւ Ռուսաստանում (10,9 եւ 8,5 տոկոս):
COVID-19 համավարակի տնտեսական եւ սոցիալական բացասական հետեւանքները մեղմելու համար ԵԶԲ-ի անդամ պետությունները ակտիվորեն կիրառում են ֆիսկալ եւ դրամական աջակցության միջոցներ: 2020 թվականի երկրորդ եռամսյակում զգալիորեն ընդլայնվել է տարածաշրջանի երկրների պետական բյուջեների դեֆիցիտը: Պետական աջակցությունը կենտրոնացած է տնտեսության եւ տնային տնտեսությունների առավել տուժած հատվածների վրա եւ ներառում է բիզնեսին ֆինանսական օգնություն, արտոնյալ վարկավորման հասանելիության ապահովում, վարչական եւ ռեգուլյատիվ բեռի նվազում, հարկային թուլացումներ, բնակչության եկամուտներին աջակցություն: Մոնետար ռեգուլյատորները հուլիսին շարունակել են մեղմել դրամավարկային քաղաքականությունը՝ տնտեսական ակտիվության վերականգնման գործընթացին նպաստելու համար:
Հայաստանին նվիրված բաժնում ԵԶԲ-ի վերլուծաբանները նշում են, որ հանրապետության Էկոնոմիկայի նախարարությունը 2019 թվականի համեմատ արձանագրել է գյուղատնտեսության արտադրանքի որոշ տեսակների արտահանման ֆիզիկական ծավալների նվազում: Ըստ տեղեկատվության ՝ բանջարեղենի և մրգերի մատակարարումները երկրի սահմաններից դուրս առաջին կիսամյակում նվազել են 15% - ով ՝ 2019 թվականի համեմատ պակաս բարենպաստ եղանակային պայմանների պատճառով:
Հաշվի առնելով, որ ագրոարդյունաբերական համալիրը զգալի մասնաբաժին ունի Հայաստանի ՀՆԱ կառուցվածքում (18,5% - ը 2019 թվականին՝ ԵԶԲ-ի գնահատմամբ)՝ իշխանությունների կողմից նշվող արտահանման դինամիկան կարող է մատնանշել ռիսկը, որ գյուղատնտեսական ոլորտը բացասական ներդրում կունենա 2020 թվականի արդյունքներով երկրի տնտեսության աճում՝ ի լրումն կորոնավիրուսի համավարակի բացասական ազդեցության:
Այնուամենայնիվ, Հայաստանի տնտեսության անկման խորությունը 2020 թ. հունիսին նվազել է։ Տնտեսական ակտիվության ցուցանիշն անցած տարվա համեմատ նվազել է 7,5 տոկոսով (մինուս 12,8 տոկոս՝ 2020 թվականի մայիսին)։ 2020 թվականի հունվար-հունիս ամիսներին դրա անկումը կազմել է 4,7 տոկոս: Երկրի ներսում եւ դրա սահմաններից դուրս սանիտարական սահմանափակումների թուլացման պայմաններում թողարկման վերականգնումը նկատվել է բոլոր հիմնական ոլորտներում: Արդյունաբերական արտադրությունը նվազել է 2020թ. հունիսին 2,4% - ով (հանքաքարի արդյունահանման 18,2% եւ մետաղների թողարկման 44,8% աճը գրեթե հավասարակշռել է անկումը այլ ոլորտներում), շինարարության ծավալը՝ տարեկան 23,3%-ով, մեծածախ եւ մանրածախ առեւտրի շրջանառությունը ՝ 12,4%: Մեկ ամիս առաջ այդ ցուցանիշների կրճատումը կազմել Է համապատասխանաբար 3,9%, 27,0% և 18,4%։ Բանկի վերլուծաբաններն ակնկալում են, որ կորոնավիրուսի տարածման տեմպերի դանդաղումը պայմաններ կստեղծի երկրի տնտեսության վիճակի աստիճանական կարգավորման համար, թեեւ տարվա արդյունքներով երկրի ՀՆԱ-ն, այնուամենայնիվ, կնվազի 2019 թվականի համեմատությամբ:
Երկրի տնտեսության վճարային հաշվեկշռի ընթացիկ գործառնությունների հաշվի դեֆիցիտը 2020 թվականի առաջին եռամսյակում նվազել է մինչեւ 0,197 մլրդ դոլար (ՀՆԱ 8,9%)՝ 2019 թվականի նույն ժամանակահատվածի 0,228 մլրդ ԱՄՆ դոլարից (ՀՆԱ-ի 7,5 տոկոսը)։ Բացասական սալդոյի կրճատումը բացատրվում է արտաքին առեւտրային դեֆիցիտի՝0,320-ից մինչեւ 0,284 մլն դոլար նվազմամբ՝ ներմուծման ծավալների անկման (պատճառներից մեկը էներգակիրների էժանացումն էր) եւ արտահանումից ստացված եկամուտների կայունության ֆոնին (մետալուրգիայի եւ հանքանյութի արդյունահանման մեջ արտադրության զգալի ավելացման շնորհիվ մատակարարումների աճը հավասարակշռել է մետաղների համաշխարհային գների նվազումը):
Ընդ որում, կապիտալի ներհոսքը երկիր ակտիվացել է, ինչի մասին վկայում է ֆինանսական հաշվի դեֆիցիտի աճը՝ 0,212-ից մինչեւ 0,234 մլրդ դոլար: Այս պայմաններում ՀՀ ԿԲ պահուստային ակտիվները կազմել են 2,6 մլրդ դոլար (ապրանքների և ծառայությունների ներմուծման 4.2 ամիս) 2020 թվականի առաջին եռամսյակի արդյունքներով (2,2 մլրդ դոլար կամ ներմուծման 3,9 ամիս մեկ տարի առաջ)։ Հայաստանի տնտեսության արտաքին կայունությունը 2020 թվականի I եռամսյակի վերջին ավելի լավ վիճակում էր, քան մեկ տարի առաջ, նշում են ԵԶԲ-ի վերլուծաբանները:
(https://eabr.org/upload/iblock/658/informatsionno_analiticheskiy-obzor.pdf)
