
Արմինֆո.Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ տեղի է ունեցել խորհրդակցություն՝ նվիրված ֆիզիկական անձանց եկամուտների համընդհանուր հայտարարագրման համակարգի ներդրմանը:
Կառավարույթյան մամուլի ծառֆայության հաղորդման համաձայն, թեմայի առնչությամբ վարչապետ Փաշինյանն ասել է հետևյալը. «Հայաստանի Հանրապետությունում ֆիզիկական անձանց եկամուտների համընդհանուր հայտարարագրման համակարգը ներդնելու հարցն ընդգրկված է Կառավարության գործունեության 2021-2026 թվականների ծրագրում, և մենք շատ կարևորում ենք այս համակարգի ներդրումը: Երեկ էլ քննարկում էինք առողջության ապահովագրության համակարգի ներդրման հարցը և հընթացս հանգեցինք այն եզրակացության, որ համընդհանուր հայտարարագրման համակարգը ևս կարևոր է, որպեսզի կարողանանք առողջության ապահովագրության արդյունավետ և արդար համակարգ ունենալ»:
Ֆինանսների նախարար Տիգրան Խաչատրյանը ներկայացրել է առաջարկվող համակարգի ընդհանուր նկարագիրը՝ հայտարարագրման ներկայիս համակարգի հետ համեմատական վերլուծությամբ:
Խորհրդակցությանը քննարկվել են հայտարարագրման նպատակներին, պահանջներին, արդյունավետությանը, ծախսային մոտիվացիոն մեխանիզմներին, եկամտահարկից ծախսերի փոխհատուցման ուղղությունների բազմազանեցմանն առնչվող և այլ հարցեր: Անդրադարձ է եղել ֆիզիկական անձանց եկամուտների համընդհանուր հայտարարագրման համակարգի ներդրման ուղղությամբ առաջիկա անելիքներին:
Համակարգի արդյունավետ գործարկման համար Նիկոլ Փաշինյանը կարևորել է թվային գործիքակազմի կիրառումը և տեխնոլոգիական հարթակների ձևավորումը: Վարչապետը հանձնարարել է շարունակել աշխատանքները՝ Կառավարության գործունեության ծրագրի կատարումն ապահովող միջոցառումների ժամանակացույցին համապատասխան:
Հիշեցնենք, որ ճգնաժամային 2020 թվականի արդյունքներով պետական բյուջեի փաստացի հարկային հավաքագրումները կազմել են 1,385 տրլն դրամ ' մոտ 217 մլրդ դրամով պակաս պետբյուջեում ամրագրված 1,602 տրլն դրամից: Արդյունքում՝ նախորդ տարվա դեկտեմբերի 30-ին կառավարությունը հավանություն է տվել "հարկային քաղաքականության խզման կրճատմանն ուղղված միջոցառումները հաստատելու մասին" որոշմանը, որի շրջանակներում Էկոնոմիկայի նախարարությանը հանձնարարվել է մշակել ՀՀ տնտեսական քաղաքականության հայեցակարգ ՝ ուղղված հիմնականում հարկման ոլորտի բարեփոխումներին ։
2021 թվականի հունիսին, հղում անելով վերոնշյալ հայեցակարգին, ԱրմԻնֆո-ն հաղորդել է, որ Հայաստանի կառավարությունն առաջարկում է 2022 թվականի հունվարի 1-ից սկսել ֆիզիկական անձանց եկամուտների պարտադիր հայտարարագրումը: Ինչպես ասվում է հայեցակարգում, սկզբնական փուլում պարտադիր հայտարարագրման ենթակա են այն անձինք, ովքեր ստացել են տարեկան 12 մլն դրամը գերազանցող եկամուտ: Նշվում էր, որ 2023 թվականից եկամուտները պետք է հայտարարագրեն 6 մլն դրամից բարձր եկամուտ ունեցող քաղաքացիները, իսկ 2024 թվականից՝ 2 մլն դրամից բարձր։ Ավելի ցածր եկամուտ ունեցող անձանց համար կսահմանվի կամավոր ռեժիմ, եթե հարկվող աշխատավարձը (մինչեւ 2 մլն դրամ) ճանաչվի որպես եկամտի միակ աղբյուր:
Փաստաթղթի հեղինակները վստահեցրել են, որ գործընթացը կգործարկվի մի շարք պայմանների պահպանմամբ ։ Առաջին հերթին, հայտարարագրման գործընթացը խթանելու նպատակով զուգահեռաբար ներդրվելու է սոցիալական հատկացումների համակարգ (գումարի մեջ չպետք է գերազանցի եկամտի X% - ը՝ եկամտի 20-50% միջակայքում) ։ Այսպես կոչված վարկային միավորներ են հաշվեգրվում են ըստ պետության տնտեսական գերակայությունների: Օրինակ ՝ երեխայի խնամքի ծառայությունների համար (մինչև 10 տարեկան) վճարված գումարի համար ։ Ըստ մտահղացման, այդ վարկային միավորները կնպաստեն դայակների և մասնավոր մանկապարտեզների ծառայությունների "ստվերից" դուրս բերման գործընթացին ։ Նախատեսվում են նաև միավորներ ՝ փաստացի, փաստաթղթավորված ծախսերի համար նրանց համար, ովքեր հասարակական տրանսպորտով են աշխատանքի գնում։ Այս միջոցը, ինչպես կարծում են փաստաթղթի հեղինակները, կհանգեցնի հասարակական տրանսպորտում տոմսերի վաճառքի ոլորտում "ստվերային շրջանառության" կրճատմանը: