Նախկին վարչապետ. Եթե Մոսկվան խզի կապերը Երեւանի հետ, Հայաստանի ողջ տնտեսության կեսը կփլուզվի

Արմինֆո. Ներկայիս իշխանության օրոք Հայաստանի կախվածությունը Ռուսաստանից 25%-ից հասել է 45%-ի։ Այդ մասին հայտարարել է ՀՀ նախկին վարչապետ Հրանտ Բագրատյանը՝ մեկնաբանելով Բրյուսելում ԵՄ-Հայաստան-ԱՄՆ ձևաչափով հանդիպման արդյունքները։

Այդ առնչությամբ Բագրատյանը զարմանք է հայտնել Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանի այն հայտարարության վերաբերյալ, որ Երևանն իր առջև խնդիր է դնում դիվերսիֆիկացնել իր արտաքին քաղաքականությունը, այդ թվում ՝ անվտանգության և տնտեսության ոլորտում: "Չէ որ հենց դուք մեծացրել այդ կախվածությունը։ Մինչև 2018 թվականը (մինչև իշխանափոխությունը - խմբ.) Ռուսաստանի հետ Հայաստանի առևտրի տեսակարար կշիռը կազմում էր 25%, Եվրամիության երկրների հետ՝ 12%, իսկ այսօր Ռուսաստանի մասնաբաժինը ավելացել է մինչև 45%, իսկ ԵՄ - ինը, ընդհակառակը, նվազել է մինչև 5-6%: Եվրամիությունից միայն 2024 թվականին կստանանք 67,5 մլն եվրո (խոստացված 270 մլն - ը բաժանել 4 տարվա-խմբ.), ևս 65 մլն դոլար՝ ԱՄՆ-ից, և 7 մլն դոլար՝ արցախահայության համար։ Այլ կերպ ասած ՝ ընդամենը 140 մլն դոլար։ Բայց ինչու՞ եք մեղադրում ռուսներին։ 2024 թվականին Ռուսաստանից դրամական միջոցների ներհոսքը կկազմի 14 միլիարդ դոլար, այդ թվում ՝ 1 միլիարդ դոլարի վառելիքի սուբսիդիաներ) ։ Այն, ինչ տվել է Արևմուտքը, այն բանի 1% - ն է, ինչ եկել և գալիս է Ռուսաստանից։ Եվ եթե Մոսկվան խզի կապերը Երևանի հետ, ապա Ռուսաստանի հետ ոչինչ տեղի չի ունենա, քանի որ այդ ազդեցությունը նրա վրա կկազմի ընդամենը 1 տոկոս, իսկ ահա Հայաստանի տնտեսությունը կհայտնվի կոլապսի մեջ։ Գործնականում, խոսքն այն մասին է լինելու, որ ՀՀ ողջ տնտեսության 45 տոկոսը կփլուզվի, իսկ գործազրկության մակարդակը ներկայիս 14,5 տոկոսից կբարձրանա մինչև 50 տոկոս",-ընդգծել է նախկին վարչապետը։

Նա նշել է Հայաստանը Ռուսաստանից "պոկելու" Բրյուսելի և Վաշինգտոնի մտադրությունների ակնհայտ լինելը։ Հայաստանը, ըստ Բագրատյանի, ներկայիս քաղաքականությունը շարունակելու դեպքում դատապարտված է դառնալ ամենահակառուսական պետությունը, նույնիսկ, ավելի հակառուսական, քան Վրաստանը կամ Ադրբեջանը: "Երբ ՀՀ ԱԽ քարտուղարը խոսում է համագործակցության ուղղությունների դիվերսիֆիկացման մասին, ես այդպես էլ ուզում եմ հարցնել ՝ հարզատս, նայիր քարտեզին և բացատրիր, թե ինչպես ես մտադիր դա անել։ Բավական է ստեք՝ Բրյուսելում շոու սարքելով", - հայտարարել է Բագրատյանը, հավելելով, որ դեպի Եվրոպա միակ երթուղին կարող է լինել մշակված ալմաստներով բեռնված ինքնաթիռը։ Ի տարբերություն Եվրոպայի,  նախկին վարչապետի ասելով, Հայաստանը լոգիստիկ հնարավորություններ ունի Ռուսաստանի եւ Իրանի հետ։ Իսկ դեպի ԵՄ հիմնական ուղղությունը Թուրքիայի տարածքն է, որն արդեն երկար տարիներ փակ է։ "Իհարկե, եթե եվրոպացիներն ու ամերիկացիներն ուզում են օգնել, թող օգնեն, բայց միթե՞ կես միլիարդ դոլարն այն օգնությունն է, որն անհրաժեշտ է մեր երկրին, այն էլ մի քանի տարվա ընթացքում, երբ Ռուսաստանից մեկ տարվա ընթացքում հանրապետությունը ստանում է մինչև 14 միլիարդ դոլար", - հարց է ուղղել նախկին վարչապետը:

Նա հիշեցրել է նաև ԵՄ-ի խոստացած 2,6 մլրդ եվրոյի մասին, որից ստացվել է ընդամենը 550 մլն եվրոն։ "Մոռացեք այդ մասին, նրանք փող չեն տա, խոստացել են գումար տրամադրել "Հյուսիս-Հարավ" ավտոճանապարհի հարավային հատվածի շինարարության համար՝ դեպի Իրան, իսկ շինարարության տենդերն արդեն երեք տարի չի ամփոփվում", - - ընդգծել է կառավարության նախկին ղեկավարը ՝ իշխանություններին կոչ անելով ավելի մեծ ուշադրություն դարձնել Ռուսաստանի և Իրանի հետ համագործակցությանը:

Բագրատյանը ենթադրել է Հայաստանի տնտեսության մեջ 1 մլրդ դոլարի չափով եվրոպական ներդրումների հնարավորություն։ "Միայն հարց է առաջանում. ի՞նչ ենք արտադրելու, և, ամենակարևորը, ու՞մ ենք վաճառելու։ Նույն Ռուսաստանին, թե՞ Իրանին։ Նրանք, նույնիսկ, մեր կոնյակը չեն գնում, մնում է, որ ներդրումներ անեն մեր գյուղատնտեսության մեջ", - շարունակել է Բագրատյանը։

Նա նշել է, որ Արևմուտքը պնդում է, որպեսզի Հայաստանն Ուկրաինայի նման դառնա ամենահակառուսական բաստիոնը, ինչն, ի վերջո, կհանգեցնի ն այն բանին, որ երկրի տարածքը կսահմանափակվի միայն Երևանով: Փող տալով Երևանին՝ Արևմուտքը պահանջելու Իրանի և Ռուսաստանի հետ կապերի դադարեցում։ Փաշինյանը ստիպված է լինելու հանդես գալ հակառուսական հայտարարություններով կամ ստորագրել համապատասխան փաստաթղթեր, այդ թվում ՝ ՌԴ-ի հետ ռուբլով ապրանքաշրջանառությունը դադարեցնելու մասին։ Այդ ուղղությամբ առաջին քայլն արդեն արված է. դադարեցվել է "Միր"համակարգի բանկային քարտերի սպասարկումը: "Եվ այս ամենը շնորհիվ Փաշինյանի և Կենտրոնական բանկի նախագահի",- արձանագրել է Բագրատյանը:

Նա կանխատեսել է, որ ռուսական կողմը, չնայած կոշտ արձագանքին, առայժմ ձեռնպահ կմնա Հայաստանի դեմ լուրջ քայլեր կիրառելուց, թեև Մոսկվան կարող է, ընդհանրապես, չարձագանքել: "Վախեցեք Ռուսաստանի լռությունից և նրա թշնամանքից։ Դա ոչ մի լավ բանի չի հանգեցնի", - եզրափակել է կառավարության նախկին ղեկավարը, միաժամանակ մատնանշելով այդ ֆոնին Ադրբեջանի և Թուրքիայի սպասողական դիրքորոշումը, որոնք ընդամենը սպասում են պահի ՝ իրենց հավակնոտ նպատակները իրագործելու համար։

Նշենք, որ ապրիլի 5-ին ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և ԱՄՆ պետքարտուղար Էնթոնի Բլինենի հետ համատեղ ճեպազրույցում Եվրահանձնաժողովի ղեկավար Ուրսուլա ֆոն դեր Լայենը հայտարարել էր, որ Եվրամիությունը պատրաստ է 4 տարվա ընթացքում Հայաստանին տրամադրել 270 մլն եվրո դրամաշնորհային միջոցներ՝ տնտեսության զարգացման, մասնավորապես, փոքր և միջին ձեռնարկատիրությանն աջակցության, ինչպես նաև ենթակառուցվածքների զարգացման համար: ԱՄՆ պետքարտուղար Էնթոնի Բլինքենը հիշեցրել է 2023 ֆինանսական տարվա համար ՀՀ-ին բյուջետային միջոցներից ավելի քան 65 մլն դոլար օգնություն տրամադրելու Վաշինգտոնի ծրագրերի մասին ։ Ճեպազրույցին մասնակցող Եվրոպական միության արտաքին գործերի և անվտանգության քաղաքականության հարցերով բարձր ներկայացուցիչ Ժոզեպ Բորելը նշել է, որ Հայաստանը գնալով դառնում է արտերկրից եկող տեղեկատվական մանիպուլյացիաների և արտաքին միջամտության փորձերի թիրախ: Նա նշել է, որ ԵՄ պարտավորությունների մի մասն է աջակցել ՀՀ - ին "հաղթահարել այդ տեղեկատվությունը և օգնել մարդկանց ճիշտ հասկանալ տեղի ունեցածը ՝ ամրապնդելով մեդիա գրագիտությունը":

ՌԴ ԱԳՆ - ն արդեն նույն օրվա երեկոյան արձագանքել է Հայաստան - ԱՄՆ-ԵՄ ձևաչափով բարձր մակարդակի հանդիպմանը ։ "2024թ.ապրիլի 5 - ին Բրյուսելում կայացած Հայաստան - ԱՄՆ-Եվրամիություն ձևաչափով բարձր մակարդակի հանդիպումը դիտարկում ենք որպես Հարավային Կովկասը աշխարհաքաղաքական դիմակայության մեջ ներքաշելու" հավաքական Արևմուտքի  հերթական փորձ ։ Ակնհայտ է, որ Արևմուտքը ցանկանում է Հայաստանը դարձնել Հարավային Կովկասում իր ծայրահեղ վտանգավոր մտահղացումների իրականացման գործիք", - ասվում է հայտարարության մեջ: