Արմինֆո.Հայաստանի իշխանությունները որոշել են վերանայել Հարկային օրենսգրքում առաջարկվող փոփոխությունների տրամաբանությունը, որի շրջանակում նախատեսվում է 2025 թվականի հուլիսից մասնագիտական գործունեության որոշակի ոլորտներ "պարզեցված" դաշտից տեղափոխել ԱԱՀ դաշտ։ Ինչպես նոյեմբերի 27-ին ԱԺ տնտեսական հարցերի հանձնաժողովի նիստում հայտարարել է հանձնաժողովի ղեկավար, "Քաղաքացիական պայմանագիր" խմբակցության պատգամավոր Բաբկեն Թունյանը, "բարեհոգությունը" չի վերաբերվի հաշվապահներին եւ խորհրդատվական ծառայություններ մատուցող ոլորտների ներկայացուցիչներին:
"Մենք կառավարության գործընկերների հետ քննարկումների ընթացքում հանգել ենք այն բանին, որ փոխում ենք (առաջարկվող փոփոխությունների) ընդհանուր տրամաբանությունը, և մասնագիտական գործունեության որոշակի ոլորտներ ավելացված արժեքի հարկի (ԱԱՀ) դաշտ տեղափոխելու փոխարեն թողնում ենք շրջանառության հարկի համակարգում։ Սակայն ԱԱՀ - ի կարգավորման ոլորտում աշխատող բիզնեսը տվյալ տնտեսվարող սուբյեկտից ծառայություն ձեռք բերելու դեպքում այդ մասով կզրկվի հարկման բազան նվազեցնելու հնարավորությունից", - պարզաբանել է Թունյանը։
Պատգամավորի հավաստմամ՝ հենց այդ ճանապարհով է օրենսդիրը մտադիր շարժվել օրինագծի առաջինից երկրորդ ընթերցում։ Գաղափարի իրականացման մեխանիզմները, ինչպես նաև գործունեության որ ոլորտները կընդգրկի "բարեհոգությունը", ենթակա են քննարկման: Սակայն հաշվապահությունը եւ խորհրդատվության մի շարք ոլորտներ ունեն ԱԱՀ վճարող դառնալու բոլոր հնարավորությունները, հավելել է նա։
Հիշեցնենք, որ ներկայումս շրջանառության հարկը (փոխարինում է ԱԱՀ-ին և շահութահարկին) վճարում են այն տնտեսվարող սուբյեկտները, որոնց տարեկան շրջանառությունը չի գերազանցում 115 մլն դրամը (2020թ.հունվարի 1-ից Հայաստանը վերադարձել է մինչև 115 մլն դրամ չհարկվող տարեկան շրջանառությանը): Այս խումբը ներառում է ՓՄՁ ձեռնարկություններ, անհատ ձեռներեցներ և նոտարներ: Խոսքը, մասնավորապես, առևտրային գործունեության շրջանառության 5% - ի և արտադրական գործունեության շրջանառության 3,5% - ի վճարումների մասին է։ ՀՕ-ում արդեն իսկ ընդունված "հունիսյան փոփոխությունների" արդյունքում 2025 թվականի հունվարից կբարձրացվեն (կրկնակի-խմբ.) հիմնական գործունեության տեսակների համար սահմանված շրջանառության հարկի դրույքաչափերը ՝ հնարավորություն ընձեռելով փաստաթղթավորված ծախսերի հաշվին նվազեցնել վճարման ենթակա հարկը։
Ֆինանսների նախարարության ընթացիկ նախաձեռնության հաստատման դեպքում 2025 թվականի հուլիսից միկրոձեռնարկատեր կամ շրջանառության հարկ վճարող չեն կարող լինել այն հարկատուները, որոնք իրականացնում են գործունեության հետեւյալ տեսակները. իրավաբանական եւ հաշվապահական գործունեություն, գլխամասային գրասենյակների գործունեություն, կառավարչական խորհրդատվական ծառայություններ, շենքերի կառուցում, քաղաքացիական շինարարություն, մասնագիտացված շինարարական գործունեություն, անշարժ գույքի հետ կապված գործառնություններ վարձատրության կամ պայմանագրային հիմունքներով, ճարտարապետական եւ ինժեներական գործունեություն, տեխնիկական թեստեր եւ վերլուծություններ; գովազդային գործունեություն և շուկայի վիճակի ուսումնասիրություն; գիտական հետազոտություններ և տեխնիկական զարգացումներ, այլ մասնագիտական, գիտական և տեխնիկական գործունեություն; ժամանակավոր աշխատուժի ապահովման գործունեություն; առողջապահություն:
Շահագրգիռ կողմերի հետ քննարկումների ընթացքում գործունեության մի շարք ոլորտներ, օրինակ, անասնաբուժական գործունեությունը, բնակչության սոցիալական սպասարկումը ՝ բնակարանի տրամադրմամբ, սոցիալական ծառայությունների գործունեությունը ՝ առանց բնակարանի տրամադրման, հանվել են ցուցակից։ Նախկին նախագծով առաջարկվում էր նաև սահմանափակել միջմարզային, ներմարզային տրանսպորտային երթուղիների աշխատանքը կամ ավտոբուսային (միկրոավտոբուսային) ուղևորափոխադրումների կազմակերպումը միկրոձեռնարկությունների համակարգում: Հետ են մղվել նաև փոփոխությունների ուժի մեջ մտնելու ժամկետները ՝ 2025 թվականի հունվարից հուլիս։ Ընդլայնվել են հարկային բազայի նվազեցման հնարավորությունները, մասնավորապես, վարչական ծախսերը ներառվել են եկամուտների նվազեցման ծախսերի կազմում:
Նոր փոփոխությունների ընդունման դեպքում ԱԱՀ-ի և շահութահարկի գծով պետական բյուջեի եկամուտների տարեկան աճը գնահատվում է մոտ 13 մլրդ դրամ: Նախորդ նախագիծը, որն ընդունվել էր հունիսին, ինչպես ավելի վաղ հայտարարել էին Ֆինանսների նախարարությունում, պետական գանձարանին խոստանում է շրջանառության հարկի գծով եկամուտների մոտ 17,8 մլրդ դրամ տարեկան աճ։
