Արմինֆո. Հայաստանի Պետական եկամուտների կոմիտեն (ՊԵԿ) զեկուցել է այն միջոցառումների մասին, որոնք ձեռնարկել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի կողմից վերջերս «անձնական պատասխանատվության» սկզբունքով փակված խանութի գործունեության հետ կապված։ Այնուհետև պարզվել է, որ խանութը խրախուսում էր հաճախորդներին «զեղչերով» ապրանքներ կանխիկ գնելու համար, այլ ոչ թե բանկային քարտերով կամ այլ ոչ կանխիկ վճարման մեթոդներով։
«Փակեք այս խանութը, գտեք միջոց, փակեք այս խանութը, ես կստուգեմ, այս խանութը չպետք է բաց լինի, ես անձնական պատասխանատվություն եմ կրում և ամեն օր կայցելեմ այն։ Դուք անձամբ կհաղորդեք դրա մասին։ Հենց որ իմանամ նման խանութի մասին, այն կփակվի, և գործունեությունը կարգելվի»։ «Մինչև ես անձնական թույլտվություն չտամ, այնտեղ առևտուրն արգելված կլինի», - դեկտեմբերի 18-ին կառավարության նիստում հայտարարեց Փաշինյանը՝ դիմելով ՊԵԿ նախագահ Էդվարդ Հակոբյանին։
Միևնույն ժամանակ, ըստ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի (ՊԵԿ) հայտարարության, կառավարության նիստում քննարկվել է «Ն.Ս.» ընկերության հարցը (REDstore խանութների ցանց - բջջային հեռախոսների և էլեկտրոնիկայի վաճառք)։ ՊԵԿ-ը ստուգումներ էր անցկացնում 2024 թվականի սեպտեմբերի 12-ից։ Պարզվել է, որ «Ն.Ս.»-ն չի կատարել իր 95.7 միլիոն դրամի հարկային պարտավորությունները։ Ավելին, ստացվել է տեղեկատվություն ընկերության կողմից տարբեր տեսակի 97 բջջային հեռախոս մաքսանենգ ճանապարհով ներմուծելու փորձի վերաբերյալ, որը կանխվել է։ Այս ապրանքների մաքսային ձևակերպման ընդհանուր արժեքը կազմել է 6.9 միլիոն դրամ։
Պարզվել է, որ ընկերությունը շարունակել է իր գործունեության մի մասը իրականացնել մեկ այլ իրավաբանական անձի՝ հարկ վճարողի անունից՝ «արտոնյալ» հարկային ռեժիմ ստանալու համար։ Արդյունքում պետությունը կրել է 64.5 միլիոն դրամի վնաս։
«Հաշվի առնելով վերը նշվածը, 2024 թվականի հոկտեմբերի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեն (ՀՔԿ) ստացել է քրեական հաղորդում կասկածելի հանցագործության վերաբերյալ, որի համար հոկտեմբերի 22-ին հարուցվել է քրեական գործ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 290-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով: Քրեական վարույթի շրջանակներում կատարված խուզարկությունների ընթացքում հայտնաբերվել է 90 հատ Apple iPhone 16 բջջային հեռախոս, որոնց համար ընկերության մոտ բացակայել են օրինական ներմուծման կամ գնման փաստաթղթերը: Ավելին, պարզվել է, որ ընկերության կողմից օրինական ներմուծված 277 բջջային հեռախոսներ վաճառվել են առանց փաստաթղթերի», - նշել է ՊԵԿ-ը:
Քննության ընթացքում ստացված նոր փաստական տվյալների հիման վրա չվճարված հարկերի չափը գնահատվել է 46.1 միլիոն դրամ, որից հետո հաշվարկի արդյունքները ուղարկվել են ՀՀ քննչական կոմիտե:
2025 թվականի հոկտեմբերին Պետական եկամուտների կոմիտեն կրկին ստացել է օպերատիվ տեղեկատվություն, որը վկայում է, որ ընկերությունը շարունակում է թերագնահատել իր տնտեսական գործունեության իրական ծավալը: Հետևաբար, 2025 թվականի հոկտեմբերի 28-ին հարկային գործակալի նկատմամբ ձեռնարկվել են համապարփակ օպերատիվ միջոցառումներ, որոնք ներկայումս շարունակվում են:
Պետական եկամուտների կոմիտեն հիշեցնում է, որ հարկային վերահսկողության շրջանակներում հարկային ստուգումները պլանավորվում են ռիսկերի գնահատման համակարգերի միջոցով: Նախապես մշակված ռիսկի չափանիշների հիման վրա գնահատվում են աուդիտի ենթակա հարկ վճարողները, ընդ որում՝ աուդիտները ուղղված են այն ոլորտներին և հարկ վճարողներին, որոնք ենթարկվում են ամենամեծ ռիսկին: «Նշենք, որ բարձր ռիսկի հարկ վճարողների ընտրությունը կատարվում է ինչպես Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալների բազայում առկա տեղեկատվության, այնպես էլ երրորդ կողմերից ստացված տեղեկատվության հիման վրա: Տնտեսվարող սուբյեկտների անհատական հարկային համապատասխանության ստուգումներ անցկացնելիս հաշվի են առնվում նրանց կողմից հարկային մարմնին տրամադրված տվյալները, ինչպես նաև նրանց կայքերում հրապարակված տեղեկատվությունը», - նշել է Պետական եկամուտների կոմիտեն:
Միևնույն ժամանակ, REDstore խանութների ցանցը հայտարարություն է տարածել: Այնտեղ նշվում է, որ «Էլեկտրոնիկայի ոլորտում տարածված պրակտիկա է նույն ապրանքի համար տարբեր անվանական արժեքներով թղթադրամների օգտագործումը՝ կախված վճարման եղանակից: Տարբերությունը պայմանավորված է բանկերի կողմից անկանխիկ վճարումների համար գանձվող միջնորդավճարներով: 300,000 դրամից ավելի վճարումները մշակվում են բացառապես վճարային տերմինալների միջոցով՝ ապահովելով լիակատար թափանցիկություն»: «REDstore-ը լիովին կիսում է պետության դիրքորոշումը ֆինանսական հարաբերությունների թափանցիկության և կարգավորման վերաբերյալ: Միևնույն ժամանակ, մենք կարծում ենք, որ կարևոր է ունենալ հստակ և պաշտոնապես սահմանված կանոններ՝ այս ոլորտում միասնական մոտեցում ապահովելու համար: Մեր նպատակն է գործել օրենքի շրջանակներում, պաշտպանել մեր հաճախորդների իրավունքները և նպաստել կայուն և կանխատեսելի բիզնես միջավայրի ձևավորմանը», - նշել են հայտարարության հեղինակները։
Շահույթը մեծացնելու ձգտող խանութների ցանցի և պետության միջև այս վեճի արդյունքը անհայտ չէ, բայց առայժմ Սայաթ Նովա փողոցում գտնվող այս խանութներից մեկը փակվել է: Մասնագետները կարծում են, որ մանրածախ առևտրականների պնդումը, թե իրենց գործունեության մեջ կանոնակարգեր չկան, որոնք նրանք պետք է պահպանեն, չի դիմանում քննությանը, քանի որ «առևտրական» և «շուկայի վաճառական» հասկացությունները, ըստ քաղաքակիրթ բիզնեսի ավանդույթների, համարժեք չեն։
