
Արմինֆո. Հայաստանի և Թուրքմենստանի միջև տնտեսական համագործակցության հեռանկարները քննարկելու և երկկողմ փոխգործակցության զարգացմանը նպաստելու նպատակ էր հետապնդում հունվարի 15-ին Հայաստանի արդյունաբերողների և գործարարների միությունում կազմակերպված հայ-թուրքմենական գործարար համաժողովը։
Ինչպես հաղորդում է Թուրքմենստանում ՀՀ դեսպանության մամուլի ծառայությունը, միջոցառմանը, որն անցկացվել է Թուրքմենստանի արդյունաբերողների և գործարարների միության գործարար առաքելության շրջանակում, երկու կողմից մասնակցել են ամենատարբեր ոլորտներ ներկայացնող տնտեսվարողներ, այդ թվում՝ գյուղատնտեսական, թեթև արդյունաբերության, լոգիստիկայի, ոսկերչության, դեղագործական, զբոսաշրջության և այլ բնագավառների ներկայացուցիչներ։
Ողջունելով հյուրերին՝ ՀԱԳՄ փոխնախագահ Ներսես Կարամանուկյանը նախ անդրադարձել է այն ուղղություններին, որոնցում ժամանակին ծավալվել են ակտիվ առևտրատնտեսական երկկողմ հարաբերություններ։ Մասնավորապես՝ անկախության առաջին տարիներին Հայաստանը հենց Թուրքմենստանից էր ներմուծում իրեն անհրաժեշտ գազը, և այդ շրջանում առկա էր ակտիվ ապրանքաշրջանառություն։ Գազամատակարարման դադարումից հետո գրանցվել է առևտրի ծավալների անկում, թեև վերջին տարիների ցուցանիշներն արձանագրում են աճի դինամիկա։ Բանախոսի գնահատմամբ՝ առկա է փոխգործակցության մեծ ներուժ, և համանման գործարար համաժողովները լավ խթան կարող են հանդիսանալ երկկողմ առևտրային ու տնտեսական կապերի հետագա ընդլայնման համար՝ բազմաթիվ ոլորտներում, այդ թվում՝ էներգետիկ, ոսկերչական, տեքստիլ, զբոսաշրջային, գյուղատնտեսական, շինարարական և այլ ուղղություններով։
Ներսես Կարամանուկյանը մասնակիցներին ներկայացրել է նաև Հայաստանի արդյունաբերողների և գործարարների միության կառուցվածքը, առաքելությունն ու գործունեության ուղղությունները։
Շնորհակալութուն հայտնելով ջերմ ընդունելության ու համաժողովի կազմակերպման համար՝ Թուրքմենստանի արդյունաբերողների և գործարարների միության խորհրդի անդամ, պատվիրակության ղեկավար Բեգենչ Արազովը ներկայացրել է իրենց՝ ավելի քան 30 հազար անդամ ունեցող կառույցը, որն ընդգրկում է տնտեսության բոլոր ոլորտները։ Նա անդրադարձել է գործակցության այն ուղղություններին, որոնցով հետաքրքրված են թուրքմեն գործարարները։ Վերջիններս առաջարկում են համագործակցել թուրքմենական ապրանքների ձեռքբերման և հայկական արտադրանքի, հատկապես, ոսկերչական իրեր, ալկոհոլային խմիչքներ, հայկական մրգերի և բանջարեղենի պահածոներ, արտահանելու և թուրքմենական շուկա ներմուծելու հարցում։ Թուրքմեն գործընկերները շահագրգռված են նաև ՏՏ և զբոսաշրջության բնագավառներում համագործակցության հաստատմամբ ու համատեղ ծրագրերի մշակմամբ։ Պատվիրակության ղեկավարը վստահություն է հայտնել, որ երևանյան գործարար համաժողովը նոր լիցք կհաղորդի երկու երկրների առևտրատնտեսական կապերի խորացմանը։
Ողջունելով հանդիպման մասնակիցներին՝ ՀՀ էկոնոմիկայի փոխնախարար Էդգար Զաքարյանը նշել է, որ երկկողմ տնտեսական կապերն այսօր ենթադրում են գործնական լուծումներ և գործակցության նոր գործիքներ։ Այս առումով, ըստ փոխնախարարի, ներկա գործարար համաժողովը հատուկ նշանակություն ունի որպես հարթակ՝ կոնկրետ համագործակցության և համատեղ նախաձեռնությունների իրականացման համար։ Էդգար Զաքարյանի խոսքով՝ վերջին տարիների ցուցանիշները վկայում են երկկողմ գործակցության դրական դինամիկայի մասին, որոնք արտահայտում են փոխադարձ առևտրի որոշակի մասնագիտացում, միևնույն ժամանակ էական ներուժ են ցույց տալիս ապրանքային կառուցվածքի դիվերսիֆիկացիայի և համագործակցության նոր ուղղությունների զարգացման համար։
Անդրառնալով ՀՀ կառավարության տնտեսական քաղաքականությանը՝ փոխնախարարը որպես առաջնահերթություններից մեկը նշել է արտահանման դիվերսիֆիկացիան ինչպես ապրանքային կառուցվածքի, այնպես էլ մատակարարումների աշխարհագրության առումով։ «Թուրքմենստանը մեծ հետաքրքրություն է ներկայացնում՝ հաշվի առնելով իր արտադրական, ագրարային և լոգիստիկ ներուժը, ինչպես նաև կայուն պահանջարկով ապրանքների մեծ սպեկտրի նկատմամբ։ Մրցակցային առավելություններ ունի արտադրական բամբակի, տեքստիլային հումքի, որը լրացուցիչ հնարավորություն է տալիս կոոպերացիոն շղթաների, համատեղ արտադրությունների ստեղծման և երկու երկրների ձեռնարկությունների միջև համագործակցության համար», – նշել է Էդգար Զաքարյանը։
Հայաստանի ներդրումային և առևտրաարդյունաբերական միջավայրը ներկայացրել է «Enterprise Armenia»–ի ներդրումների խթանման և արտաքին կապերի մենեջեր Սաթենիկ Ադամյանը։
Ներկաները դիտել են Թուրքմենստանի տնտեսական հնարավորությունների մասին պատմող տեսանյութ։
Գործարար համաժողովի մասնակիցներն իրենց հետաքրքրող հարցերը և համագործակցության կոնկրետ հնարավորություններն առիթ են ունեցել քննարկել նաև «Բիզնեսը բիզնեսին» ձևաչափով բանակցությունների ընթացքում։
Համաժողովին ներկա են եղել նաև Հայաստանում Թուրքմենստանի գործերի ժամանակավոր հավատարմատար Գ․Հեմրաեվան, ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարության պաշտոնատարներ։