Արմինֆո. Հայաստանի ապահովագրական շուկայում ԱՊՊԱ գծով վնասաբերության գործակիցը 2025 թվականին 81,8%-ից նվազել է մինչև 76,3%: Այդ մասին են վկայում Հայաստանի ավտոապահովագրողների բյուրոյի տվյալները։
Հաշվետու տարում վնասաբերության գործակցի անկում է դիտվել գործող պայմանագրերի թվի տարեկան դինամիկայի 0,7% անկումից մինչև 8,3% աճ բարելավման, ապահովագրավճարների աճի 9,3%-ից մինչև 17,5% արագացման և փոխհատուցումների աճի 20,3%-ից մինչև 8,4% թուլացման ֆոնին: Նշենք, որ 2025 թվականի փետրվարից արձանագրվել է ԱՊՊԱ սակագների էական բարձրացում, ինչը թույլ է տվել ապահովագրական ընկերություններին զգալիորեն բարձրացնել իրենց գործունեության արդյունավետության մակարդակը։
Բյուրոյի տվյալներով՝ 2025 թվականին ԱՊՊԱ ապահովագիր ունեցող տրանսպորտային միջոցների թիվն ավելի նկատելիորեն է աճե՝ 3,2%-ով, քան 2024 թվականին նշվող 1,1% - ը ։ Քանակական արտահայտությամբ մինչև 2026 թվականը երկրում կար 696,113 հազար միավոր ԱՊՊԱ պայմանագրերով տրանսպորտային միջոց, սակայն գործող պայմանագրերի թիվը գերազանցել է 1,426 միլիոնը (չեղարկվածները հանած՝ 1,305 միլիոն)։
ԱՊՊԱ պայմանագրերի ընդհանուր թվում E-ապահովագրերի բաժինը 2025 թվականի ընթացքում աճել է 31%-ից մինչև 35% ՝ կազմելով 505,281 հազար՝ պահպանելով երկնիշ աճը 22,3% մակարդակում:
2025 թվականի արդյունքներով գործող պայմանագրերով հավաքագրված ապահովագրավճարների ծավալը գերազանցել է 34.9 մլրդ դրամը (91.6 մլն դոլար), իսկ ապահովագրական փոխհատուցումների ծավալը կազմել է 23.7 մլրդ դրամ (62.1 մլն դոլար)։ Ընդ որում, ՃՏՊ-ների պարզեցված ձևակերպման դեպքերով (եվրաարձանագրություն) վճարված փոխհատուցումների ծավալի տարեկան աճն արագացել է՝ 39,1%-ից մինչև 47,2%՝ գերազանցելով 3,9 մլրդ դրամը (10,3 մլն դոլար), իսկ մեկ վճարման միջին չափի տարեկան աճն արագացել է 19,1%-ից մինչև 22,9% ՝ հասնելով 124,199 հազար դրամի (326 դոլար ՝ 2024 թվականի 255 դոլարի դիմաց)։ Ընդ որում, ընդհանուր ապահովագրական փոխհատուցումների գծով մեկ վճարման միջին չափի տարեկան աճի տեմպերը դանդաղել են 11,3%-ից մինչեւ 4,7%՝ կազմելով 274.479 հազար դրամ (720 դոլար՝ 2024թ. 661 դոլարի դիմաց)։
Բյուրոյի 2025 թվականի տվյալների համաձայն, ԱՊՊԱ ապահովագիր ունեցող տրանսպորտային միջոցների ամենամեծ թիվն այժմ ընդգրկում է "ՌԵԳՈ Ինշուրանս" ապահովագրական ընկերությունը՝ 123,883 հազար միավոր (շուկայում 18%-ի կարգի), որի ԱՊՊԱ վնասաբերության գործակիցը,, ի դեպ, մեկ տարվա ընթացքում նվազել է 73%-ից մինչև 71% ։ ԱՊՊԱ ապահովագրով տրանսպորտային միջոցների փոքր-ինչ պակաս թիվ ունի "Նաիրի Ինշուրանս"-ը՝ 122,872 հազար միավոր, որի ԱՊՊԱ գծով վնասաբերության գործակիցը մեկ տարվա ընթացքում նվազել է 73%-ից մինչև 70% (և սա ամենացածր մակարդակն է շուկայում): Հաշվետու տարում ԱՊՊԱ գծով վնասաբերության ամենաբարձր գործակից արձանագրվում է «Արմենիա Ինշուրանս»-ում՝ 82% (2024թ. 81%-ի դիմաց), և այս ԱԸ-ն ԱՊՊԱ ապահովագիր ունեցող տրանսպորտային միջոցների թվով զբաղեցնում է 6-րդ հորիզոնականը (109,348 հազ. միավոր)։ Գործող ԱՊՊԱ պայմանագրերով ապահովագրավճարների ամենամեծ ծավալն ապահովում են «Նաիրի Ինշուրանս»-ն ու ԻՆԳՈ-ն՝ 6.9 - 6.2 մլրդ դրամ (ընդհանուր շուկայի 20-18%-ը), սակայն փոխհատուցումների գծով տվյալ դասում գրեթե նույն ծավալներով առաջատար են «Նաիրի Ինշուրանս»-ն ու «Արմենիա Ինշուրանս»-ը՝ 4.6 - 4.5 մլրդ դրամ (ընդհանուր ծավալի 19.4-19.2%-ը): ՃՏՊ-ների պարզեցված ձևակերպման (եվրաարձանագրություն) դեպքերով առավել մեծ վճարումներով աչքի է ընկել «Արմենիա Ինշուրանս»-ը՝ 775.4 մլն (շուկայի ընդհանուր ծավալի 20% - ը): E-ապահովագրերի առավել քանակ է արձանագրվել «ԻՆԳՈ Ինշուրանս»-ում՝ 200,926 հազար (շուկայում այդ պայմանագրերի ընդհանուր թվի 40% - ը), իսկ 2-րդ հորիզոնականում «Արմենիա Ինշուրանս»-ն է՝ 116,285 հազար (23%): Իսկ E- ապահովագրերի նվազագույն քանակը պահպանվում է «Նաիրի Ինշուրանս»-ում՝ 17,477 հազար (շուկայում այդ պայմանագրերի ընդհանուր թվի ընդամենը 3,5% - ը) ։ Գործող պայմանագրերի ընդհանուր թվով առաջին երկու հորիզոնականներն են զբաղեցնում «ՌԵԳՈ Ինշուրանս»-ը և «Արմենիա Ինշուրանս»-ը, համապատասխանաբար, 285,8 հազար եւ 261,6 հազար (կամ շուկայի ընդհանուր թվի 20%-ը եւ 18%-ը):
Նշենք, որ 2023 թվականի ապրիլից Հայաստանի ապահովագրական շուկայում մեկնարկել է անցումը ԱՊՊԱ սակագների ազատականացման, և արդեն մեկ եռամսյակից հետո այդ դասի վնասաբերության գործակիցը սկսել է աճել։ Այդ միտումը պահպանվել է մինչև 2025 թվականը, որի սկզբում՝ փետրվարից, ԱՊՊԱ սակագների էական աճը թույլ է տվել ապահովագրական ընկերություններին զգալիորեն բարձրացնել իրենց գործունեության արդյունավետության մակարդակը, և վնասաբերության գործակիցը սկսել է նվազել։
Հիշեցնենք, որ Հայաստանում 2023թ. հուլիսի վերջից գործում է արդեն 7 ապահովագրական ընկերություն, քանի որ շուկա է վերադարձել "ԷՖԵՍ" ապահովագրական ընկերությունը, որն առայժմ պատրաստվում է մտնել ավտոքաղաքացիական պատասխանատվության պարտադիր ապահովագրության (ԱՊՊԱ) հատված։ (ՀՀ դրամի հաշվարկային փոխարժեքը ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ 31.12.2025 թ. դրությամբ կազմել է 381.36 դրամ/1դոլար՝ 31.12.2024 թ. 396.56 դրամ/1դոլարի դիմաց):
