
Արմինֆո. ՀՀ իշխանությունները ևս մեկ փորձ են անում պարզեցնել ծագման վկայականների տրամադրման և փորձաքննությունների անցկացման ընթացակարգը: Մարտի 24-ի լիագումար նիստում ՀՀ Ազգային ժողովը երկրորդ ընթերցմամբ քննարկում է «Առևտրաարդյունաբերական պալատների մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու և դրանց հետ կապված փաստաթղթերի փաթեթը։
Ինչպես իր ելույթում նշել է ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը, փաթեթը նաև սահմանում է պահանջներ փորձաքննություններ անցկացնող մարմինների և փորձագետների որակավորման ընթացակարգերի համար: Նախարարը նշել է, որ ծագման վկայականների տրամադրման գործում առկա համակարգային խնդիրների հետևանքները և՛ տնտեսական, և՛ վարչական են: Դրանք բացասաբար են անդրադառնում արտահանման գործընթացների ժամանակային և ծախսարդյունավետության վրա, սահմանափակում են տնտեսվարող սուբյեկտների մրցունակությունը, նվազեցնում պետական կառավարման թափանցիկությունը և խոչընդոտում են Հայաստանի արտաքին առևտրի ներուժի լիարժեք իրացմանը: Հետևաբար, անհրաժեշտ է ոլորտում իրականացնել համապարփակ բարեփոխումներ՝ ուղղված ընթացակարգերի պարզեցմանը և հստակեցմանը, ինչպես նաև իրավական շրջանակի կատարելագործմանը։
Ապրանքների արտադրության մեջ, մասնավորապես՝ մաքսային արտոնություններ սահմանելիս, ծագման վկայականի տրամադրումը մեծ նշանակություն ունի: Հետևաբար, հատկապես կարևոր է, որ այս գործընթացն իրականացվի հստակ, կանխատեսելիորեն և առանց բարեխիղճ ձեռնարկատերերի համար դժվարություններ ստեղծելու: Խնդիրն այն է, որ գործող օրենսդրությունը պարունակում է դրույթներ, որոնք անորոշ կերպով սահմանում են ծագման վկայականների տրամադրման և ապրանքների փորձաքննությունների անցկացման կարգը՝ թե՛ ներքին, թե՛ արտասահմանյան: Հետևաբար, վկայականի տրամադրումը կամ ապրանքների փորձաքննությունների անցկացումը որոշակի խնդիրներ է առաջացնում: Ծագման վկայականների տրամադրման ոլորտի բարելավման անհրաժեշտությունը պայմանավորված է բազմաթիվ խնդիրներով, այդ թվում՝ իրավական անհամապատասխանություններով, բարձր վարչական բեռով, թվային լուծումների սահմանափակ կիրառմամբ և տվյալների թափանցիկության բացակայությամբ։
Առաջարկվող միջոցառումների փաթեթը նախատեսում է ծագման վկայականների տրամադրումը փոխանցել Էկոնոմիկայի նախարարությանը, իսկ փորձաքննությունների անցկացումը՝ մասնավոր ընկերություններին: Այս առումով անհրաժեշտ է չեղյալ համարել «Առևտրաարդյունաբերական պալատների մասին» օրենքի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի «ե» կետը և համապատասխան փոփոխություններ կատարել «Կառավարության կառուցվածքի և գործունեության մասին» օրենքում, որի համաձայն՝ ՀՀ Էկոնոմիկայի նախարարությունը կունենա ապրանքների ծագման վկայականներ տրամադրելու լիազորություն: Անհրաժեշտ է նաև փոփոխություն կատարել «Գործունեության գրանցման մասին» օրենքում՝ գրանցման ենթակա գործունեության ցանկում ավելացնելով ապրանքների ծագման երկիրը որոշելու համար անհրաժեշտ փորձագիտության շրջանակը: Փաթեթը նաև փոփոխություններ է մտցնում «Պետական տուրքի մասին» օրենքում՝ ապրանքների ծագման վկայականների տրամադրման համար համապատասխան վճարներ սահմանելու համար։
Հաշվի առնելով, որ փաթեթը նախատեսում է պետական տուրքի սահմանում փորձաքննություն չպահանջող ապրանքների համար տրված ծագման վկայականների համար, առաջարկվում է համապատասխանաբար փոփոխություններ կատարել «Մաքսային կարգավորման մասին» օրենքում։