Արմինֆո.Հայաստանի տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարի տեղակալ Նարեկ Ապիտոնյանն ընդունել է իրանական պատվիրակությանը։
Էներգետիկայի ոլորտում համագործակցության մի շարք հարցերի թվում քննարկման հիմնական թեման եղել է Իրան-Հայաստան 400 կՎ հզորությամբ օդային գծի (ՕԳԴ) և համապատասխան ենթակայանի շինարարության ծրագրի իրականացման ընթացքը։
Նախարարի տեղակալը հույս է հայտնել, որ շինարարական աշխատանքները կավարտվեն հնարավորինս սեղմ ժամկետներում։ Իրանական կողմը նույնպես կարևորել է ծրագրի ավարտը, ինչը թույլ կտա մեծացնել էլեկտրաէներգիայի մատակարարման ծավալները։
Հանդիպման արդյունքներով զրուցակիցները պայմանավորվել են համատեղ վերահսկողություն իրականացնել ծրագրի իրականացման ընթացքի նկատմամբ։
Նշենք, որ անցած տարվա նոյեմբերին ՀՀ կառավարությունը բյուջետային վարկ է տրամադրել իրանական «Sunir» ընկերությանը, որը կառուցում է Իրան-Հայաստան 400 կիլովոլտանոց էլեկտրահաղորդման գիծը։ Ծրագրի կապալառուի՝ «Sunir» ընկերության և «Բարձրավոլտ էլեկտրացանցեր» պետական ձեռնարկության միջև պայմանագիրը կնքվել էր դեռևս 2006 թվականի հուլիսին, որի համաձայն կապալառուն պարտավորվել էր համալիր ծավալով իրականացնել 400 կՎ երրորդ էլեկտրահաղորդման գծի և համապատասխան ենթակայանի նախագծումը, մատակարարումը, շինարարությունը, մոնտաժումը, փորձարկումը և գործարկումը։ Ծրագրի ընդհանուր արժեքը կազմում է 106,847,237.51 եվրո։ Ծրագրի արժեքից 86,447,914 եվրոն ֆինանսավորվում է Իրանի արտահանման զարգացման բանկի վարկային միջոցների հաշվին, իսկ 20,399,323.51 եվրո գումարը ֆինանսավորվում է «Sanir International FZE»-ի վարկային միջոցների հաշվին։ Ծրագրի շրջանակներում աշխատանքների ավարտի ժամկետ էր սահմանվել 2034 թվականի դեկտեմբերի 31-ը։ Ծրագրի իրականացումը կմեծացնի էլեկտրաէներգիայի հոսքերը Հայաստանի և Իրանի միջև՝ 350 ՄՎտ-ից հասցնելով մինչև 1200 ՄՎտ-ի, կբարձրացնի Հայաստանի էներգահամակարգի անվտանգության, հուսալիության և կայունության մակարդակը, ինչպես նաև հնարավոր կլինի ամբողջությամբ օգտագործել Իրան-Հայաստան գազատարի հզորությունը՝ «Գազ՝ էլեկտրաէներգիայի դիմաց» ծրագրի շրջանակներում։
Ընթացիկ տարվա հունիսի սկզբին ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար (ՏԿԵՆ) Դավիթ Խուդաթյանը հայտնել էր, որ Իրան-Հայաստան երրորդ ՕԳԴ-ի շինարարությունն ավարտվել է 80%-ով։
Ավելի վաղ ԱրմԻնֆոն հայտնել էր, որ Հայաստանն Իրանի հետ իրականացնում է բարտերային գործարք, որի համաձայն ստանում է 1 խորանարդ մետր իրանական գազ՝ հակադարձ ուղղությամբ 3 կՎտ/ժ էլեկտրաէներգիայի մատակարարման դիմաց։ Երրորդ էլեկտրահաղորդման գծի կառուցմամբ այս ծավալները զգալիորեն կաճեն։ Այդուհանդերձ, «Հյուսիս-Հարավ» էներգետիկ միջանցքի կառուցման ծրագիրը, որը կոչված է միավորելու Իրանի, Հայաստանի, Վրաստանի և Ռուսաստանի էլեկտրաէներգետիկ համակարգերը, բախվել է մի շարք խնդիրների՝ կապված առաջին հերթին օբյեկտի շահագործման հանձնման ժամկետների հաճախակի հետաձգումների հետ։ Եթե նախկինում հայտարարվում էր «Իրան-Հայաստան» ՕԳԴ ծրագրի ավարտի ժամկետը 2018 թվականի վերջը, ապա 2021 թվականի դեկտեմբերի վերջին պատասխանատու կառույցներն արդեն հայտարարում էին, որ գիծը պատրաստ կլինի մինչև 2024 թվականի վերջը։ Ինչ վերաբերում է Հայաստան-Վրաստան ՕԳԴ-ին, ապա կողմերը դեռ չեն սկսել դրա շինարարությունը։
