ԱրմԻնֆո. Ավտոտրանսպորտային միջոցների պատասխանատվության ապահովագրության (ԱՊՊԱ) վճարները շարունակում են աճել, մինչդեռ առողջության ապահովագրության վճարները նվազում են:
Համաձայն «ԱրմԻնֆո»-ի կողմից հրապարակված ֆինանսական հաշվետվությունների և ապահովագրական ընկերություններից պահանջված բացակայող ցուցանիշների հիման վրա կազմված 2026 թվականի հունիսի 30-ի դրությամբ «Հայաստանի ապահովագրական ընկերությունների ֆինանսական վարկանիշի», ԱՊՊԱ վճարները տարեկան աճը 16%-ից ավելացել է մինչև 18.5%, մինչդեռ առողջության ապահովագրության վճարները կտրուկ անկում են ապրել՝ 4.7%-ից հասնելով 34.7%-ի: Մինչդեռ, հենց այս երկու դասերն են, որոնք աջակցում են շուկային՝ կազմելով համապատասխանաբար 45.2% և 19.8%:
RANKING OF INSURANCE COMPANIES IN ARMENIA AS OF 30.06.2026
(the ranking was compiled by specialists of the ArmInfo IC rating service based on published financial reports of insurance companies)
USD thousand. The number in parentheses indicates the company’s rank for that indicator.
|
Indicator
|
Nairi Insurance
|
EFES
|
LIGA Insurance*#
|
INGO
|
Sil Insurance*#
|
REGO Insurance
|
Armenia Insurance*#
|
TOTAL
|
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Assets
|
37 557
(3) |
30 514
(4) |
44 161
(2) |
76 786
(1) |
19 422
(7) |
21 980
(6) |
29 057
(5) |
259 478
|
|
Cash and cash equivalents
|
498
(4) |
76
(7) |
1 607
(1) |
422
(5) |
1 351
(2) |
190
(6) |
840
(3) |
4 985
|
|
Fixed assets and intangible assets
|
1 537
(6) |
3 848
(2) |
2 222
(3) |
4 756
(1) |
1 117
(7) |
2 078
(4) |
1 830
(5) |
17 388
|
|
Owners' equity
|
14 742
(3) |
7 550
(6) |
21 495
(1) |
17 355
(2) |
6 284
(7) |
10 774
(5) |
12 354
(4) |
90 554
|
|
Authorized capital
|
5 436
(6) |
6 796
(5) |
12 092
(1) |
6 894
(4) |
7 623
(3) |
8 236
(2) |
4 077
(7) |
51 154
|
|
Insurance reserves*
|
4 505
(2) |
4 210
(3) |
9 669
(1) |
3 562
(5) |
3 315
(6) |
1 956
(7) |
4 106
(4) |
31 324
|
|
Total volume of insurance premiums as of 01.01.26-30.06.26 #
|
20 722
(1) |
17 781
(2) |
17 383
(3) |
16 170
(4) |
16 052
(5) |
13 013
(6) |
12 858
(7) |
113 978
|
|
Insurance indemnities as of 01.01.26-30.06.26 #
|
-11 752
(1) |
-7 577
(6) |
-9 581
(3) |
-11 139
(2) |
-8 358
(5) |
-8 930
(4) |
-6 049
(7) |
-63 386
|
|
Profit/loss from insurance as of 01.01.26-30.06.26
|
8 970
(2) |
10 204
(1) |
7 803
(3) |
5 030
(6) |
7 694
(4) |
4 082
(7) |
6 809
(5) |
50 592
|
|
Net profit/loss as of 01.01.26-30.06.26
|
1 954
(2) |
-211
(7) |
1 432
(5) |
1 772
(3) |
584
(6) |
1 479
(4) |
2 083
(1) |
9 093
|
|
Share in equity (ROE)
|
13.25%
(3) |
-2.79%
(7) |
6.66%
(6) |
10.21%
(4) |
9.29%
(5) |
13.73%
(2) |
16.86%
(1) |
10.04%
|
|
Share of assets (ROA)
|
5.20%
(3) |
-0.69%
(7) |
3.24%
(4) |
2.31%
(6) |
3.01%
(5) |
6.73%
(2) |
7.17%
(1) |
3.50%
|
|
Equity Multiplier (EM)
|
2.55
(4) |
4.04
(2) |
2.05
(6) |
4.42
(1) |
3.09
(3) |
2.04
(7) |
2.35
(5) |
2.94
|
Մինչդեռ պարտադիր ավտոապահովագրության (ԱՊՊԱ) արագ աճող վճարները սակագների զգալի բարձրացման արդյունք են (սկսած 2025 թվականի փետրվարից), առողջության ապահովագրության վճարների արագացված անկումը պայմանավորված է շուկայի անցմամբ մասնավոր (ԱԱՊ) համակարգից պետական համընդհանուր առողջության ապահովագրության (ՀԲԱ), որը փոխում է ֆինանսական հոսքերի կառուցվածքը և ապահովագրական ընկերությունների խաղի կանոնները: Մասնավորապես, սկսած 2026 թվականից, երկիրը կներդնի պարտադիր պետական առողջության ապահովագրություն, ինչը հանգեցնում է դասական առևտրային հատվածի և կամավոր կորպորատիվ փաթեթների վերափոխմանը:
Միաժամանակ, ԱՊՊԱ փոխհատուցումները տարեկան աճը 8.7%-ից արագացել է մինչև 17.7%, մինչդեռ առողջության ապահովագրության փոխհատուցումները 12.3%-ից նվազել են մինչև 20.7%: Այս երկու դասերը նույնպես գերիշխում են պահանջների առումով՝ կազմելով համապատասխանաբար շուկայի 56.6%-ը և 30.1%-ը։
Մնացած դասերի համար ստացվում է հետևյալ պատկերը. գույքի ապահովագրության վճարները աճել են չնչին 2.1%-ով, մինչդեռ պահանջներն աճել են 2.4 անգամ։ Ճանապարհորդության ապահովագրության վճարները աճել են 49.5%-ով, մինչդեռ պահանջներն աճել են չնչին 6.8%-ով։ Վթարային ապահովագրության դեպքում վճարների աճը կազմել է գրեթե անփոփոխ՝ 0.4%, որը զուգորդվել է վճարումների 85.3% ուժեղ աճով։ CASCO վճարներն ու վճարումները աճել են գրեթե հավասարապես՝ 29.6-27.6%-ով։ Ավիացիոն ապահովագրության դեպքում վճարների աճը կազմել է 41.4%, որը զուգորդվել է վճարումների չնչին ծավալով։ Բեռների ապահովագրության դեպքում պահանջների աճը կազմել է ավելի զգալի՝ 23.2%, քան վճարների աճը՝ 15.9%-ով։ Ընդհանուր պատասխանատվության ապահովագրության մեջ վճարների զգալի 50.3%-անոց անկումը զուգորդվել է պահանջների զգալի 69.4%-անոց աճով։ Մինչդեռ, ապահովագրավճարների ամենաբարձր աճը՝ տասնյակ հազարավոր անգամներ, գրանցվել է գյուղատնտեսական ռիսկերի ապահովագրության ոլորտում (առանց որևէ պահանջի), ինչը բացատրվում է այս ոլորտի համեմատաբար վերջերս տեղի ունեցած վերածննդով: Այս հատվածը այս տարի վերակենդանացել է կառավարության աջակցության շնորհիվ, այդ թվում՝ սուբսիդիայի շեմը 50-60%-ից բարձրացնելով մինչև 70-80% և պետության կողմից գյուղատնտեսական ռիսկերի ապահովագրության «վերաապահովագրական գործառույթի» ստանձնմամբ: Մինչև այս ծրագրի ապագա գործընկերոջ համար արտասահմանյան վերաապահովագրական ընկերության ընտրությունը։
Ինչ վերաբերում է մնացած երկու դասերին՝ ֆինանսական վնասների ապահովագրությանը և վարկային ռիսկերի ապահովագրությանը, առաջինում ապահովագրավճարների չափավոր՝ 16% աճը ուղեկցվել է պահանջների եռակի աճով, մինչդեռ երկրորդում ապահովագրավճարները աճել են ընդամենը 3.8%-ով՝ առանց որևէ վճարումների (միայն երկու ապահովագրական ընկերություններ՝ «Armenia Insurance»-ը և «LIGA Insurance»-ը, ունեն վարկային ռիսկերի ապահովագրության լիցենզիա)։
Ընդհանուր առմամբ, շուկայում ապահովագրավճարների ընդհանուր ծավալը տարեկան աճը դանդաղել է՝ 7.2%-ից հասնելով 1.1%-ի, մինչդեռ պահանջների ընդհանուր ծավալը պահպանել է աճը՝ արագանալով 4.3%-ից մինչև 4.7%։ 2026 թվականի առաջին կիսամյակի պահանջների ծավալը կազմել է համապատասխանաբար 114 միլիոն դոլար և 63.4 միլիոն դոլար։ Ապահովագրական վճարների աճը, որը թուլացել էր մինչև լճացման կետ, և պահանջների շարունակական աճի միտումը սահմանափակում են զուտ շահույթի զգալիորեն աճի կարողությունը։
Շահույթը կորցնում է իր նախկին բարձր տեմպերով աճի կարողությունը։
Այս ապահովագրավճարների և փոխհատուցումների դինամիկան խոչընդոտում է շահույթի շարունակական աճը նախկին բարձր տեմպերով։ Մասնավորապես, զուտ շահույթի տարեկան աճը դանդաղել է 2x-ից մինչև 71.4%՝ տարվա առաջին կեսին կազմելով 9.1 միլիոն դոլար։ Այս տարվա առաջին կեսին վնաս գրանցած միակ ապահովագրական ընկերությունը Efes-ն էր, որը բարձր շահույթ էր ցույց տալիս ընդամենը մեկ տարի առաջ, բայց նույնիսկ այդ ժամանակ նրա ապահովագրավճարները արդեն մոտեցել էին լճացմանը, որը իրականում տևեց մեկ տարի։
Դրան հաջորդեց շուկայում ամենամեծ անկումը։
Armenia Insurance-ը տարվա առաջին կեսին ապահովել է առաջատար զուտ շահույթ՝ 2.1 միլիոն դոլար, տարեկան 2.1 անգամ աճով։ Հաշվետու ժամանակահատվածը շահույթով ավարտած մյուս հինգ ապահովագրական ընկերություններից երեք ընկերություններին նույնպես հաջողվել է զգալիորեն բարձրացնել իրենց մակարդակը (2.4-8.3 անգամ՝ , և ), REGO Insurance-ը զգալիորեն դանդաղեցրել է իր աճը՝ հասնելով 49%-ի, իսկ -ը միայն աննշան չափով է մեծացրել իր զուտ շահույթը։ Այստեղ տեղին ենք համարում նշել, որ 2026 թվականի հունվարի վերջից LIGA Insurance-ը ունի նոր բաժնետերեր՝ ավստրիական «GRAWE Reinsurance Limited» LLC ֆինանսական կոնցեռնը՝ 75% և «CQ Investment Group» LLC ներդրումային խումբը՝ 25%:
Այս վեց ապահովագրական ընկերություններից միայն երեքն են բարձրացրել ապահովագրավճարները (31.3-5.8%-ով՝ Sil Insurance, REGO Insurance և Nairi Insurance), և նույն այս ապահովագրական ընկերությունները, INGO-ի հետ միասին, բարձրացրել են հատուցումները (41-9.8%-ով՝ ամենաբարձրը՝ INGO-ի, ամենացածրը՝ Nairi Insurance-ի համար):
Զուտ շահույթի առաջատարը Armenia Insurance-ն է: Զգալիորեն աճել են ճանապարհորդական ապահովագրության վճարները և պահանջները, զգալիորեն աճել են գույքի ապահովագրության վճարները, զգալիորեն աճել են ընդհանուր պատասխանատվության ապահովագրության վճարները և պահանջները, գրանցվել է CASCO վճարների և պահանջների բարձր երկնիշ աճ, վերսկսվել է ֆինանսական վնասների ապահովագրությունը և շարունակվել է ավելացնել վարկային ռիսկի ապահովագրության վճարները։
Կապիտալը աճում է շահույթի շնորհիվ, մինչդեռ կանոնադրական կապիտալը մնացել է անփոփոխ մեկ տարի շարունակ։
Ապահովագրական ընկերությունների ընդհանուր կապիտալը տարեկան աճ է գրանցել՝ 5.5%-ից հասնելով 16.2%-ի, հասնելով 90.6 միլիոն դոլարի։ Սա պայմանավորված էր կուտակված շահույթի 16.6%-ից մինչև 36.2% արագացված աճով և պահուստների (ընդհանուր և վերագնահատման) ավելի քան կրկնապատկմամբ, մինչդեռ կանոնադրական կապիտալը մնացել է անփոփոխ մեկ տարի շարունակ։ Ավելին, կուտակված շահույթի աճը կարող էր շատ ավելի բարձր լինել, եթե SK Efes-ում այս ցուցանիշի զգալի անկումը չլիներ։ 2026 թվականի հուլիսի դրությամբ կուտակված շահույթի բացարձակ արժեքը հասել է 33.2 միլիոն դոլարի, պահուստները՝ 5.8 միլիոն դոլարի, իսկ կանոնադրական կապիտալը մնացել է 18.8 միլիարդ դրամի կամ 51.2 միլիոն դոլարի մակարդակին։ Ինչպես տեսնում ենք, կանոնադրական կապիտալը շարունակում է գերիշխել սեփական կապիտալի կառուցվածքում, սակայն իր մասնաբաժինը 65.6%-ից նվազել է մինչև 56.5%։ Միևնույն ժամանակ, կուտակված շահույթի մասնաբաժինը 31.3%-ից աճել է մինչև 36.6%, իսկ պահուստները՝ 3.6%-ից մինչև 6.4%։
Շահույթը գերիշխում է երեք ապահովագրական ընկերությունների (INGO, Nairi Insurance և Armenia Insurance) սեփական կապիտալում, մինչդեռ կանոնադրական կապիտալը զբաղեցնում է ավելի մեծ մասնաբաժին մնացած չորս ապահովագրական ընկերությունների մոտ։
ԼԻԳԱՆ պահպանում է իր առաջատարությունը սեփական կապիտալի և կանոնադրական կապիտալի առումով։ Ապահովագրություն։ Կարևոր է, որ այս ընկերության նոր ռազմավարությունը հիմնված է նոր սեփականատերերի լուրջ մտադրությունների վրա՝ ամրապնդելու իր դիրքերը, այդ թվում՝ կյանքի ապահովագրության ներդրման միջոցով, որը կդառնա ռազմավարական աճի ոլորտ առաջիկա տարիներին։ Ավելին, LIGA Insurance-ը պատրաստվում է մուտք գործել փոքր և միջին բիզնեսի ապահովագրության խորշ, ինչը նոր զարգացում կլինի շուկայում։ Առաջատար 3-ը ըստ հիմնական ցուցանիշների Ըստ շրջանառու ակտիվների առաջատար եռյակը INGO-ն է, LIGA Insurance-ը և Nairi Insurance-ը՝ 62% համակցված շուկայական ծածկույթով։ Ըստ շրջանառու պարտավորությունների առաջատարներն են INGO-ն, Efes-ը և Nairi Insurance-ը։ Ընդհանուր շուկայական ծածկույթով, որը գերազանցում է 62%-ը։
Ըստ վճարների՝ Nairi Insurance-ը, Efes-ը և LIGA Insurance-ը կազմում են շուկայի ծածկույթի 49%-ը։
Ըստ պահանջների՝ Nairi Insurance-ը, INGO-ն և LIGA Insurance-ը կազմում են շուկայի ծածկույթի 51%-ը։
Ըստ սեփական կապիտալի՝ առաջատար երեք ընկերություններն են LIGA Insurance-ը, INGO-ն և Nairi Insurance-ը՝ 59% ընդհանուր շուկայական ծածկույթով, մինչդեռ ըստ կանոնադրական կապիտալի՝ առաջատար եռյակը LIGA Insurance-ն է և REGO Insurance-ը։ և Sil Insurance-ը՝ գրեթե 55% համակցված շուկայական մասնաբաժնով։
Կուտակված շահույթի առումով առաջատար եռյակն են՝ Nairi Insurance-ը, LIGA Insurance-ը և INGO-ն՝ գրեթե 79% համակցված շուկայական մասնաբաժնով։ 2026 թվականի առաջին կիսամյակի զուտ շահույթի առումով առաջատարներն են Armenia Insurance-ը, Nairi Insurance-ը և INGO-ն՝ ապահովելով գրեթե 64% համակցված շուկայական մասնաբաժին։
Ըստ դասերի՝ ապահովագրավճարների բաշխման առաջատար ապահովագրական ընկերություններն են՝
Nairi Insurance - ավտոտրանսպորտային միջոցների պարտադիր երրորդ կողմի պատասխանատվության և բեռների ապահովագրության համար։ Efes - առողջության, գույքի ապահովագրության և ընդհանուր պատասխանատվության ապահովագրության համար։ - ֆինանսական վնասների ապահովագրության համար։ INGO - CASCO-ի համար։ - ավիացիոն ապահովագրության (ներառյալ պատասխանատվության ապահովագրությունը) և տրամադրված երաշխիքների ապահովագրության համար։ - վթարների ապահովագրության համար։ - վարկային ռիսկերի ապահովագրության և գյուղատնտեսական ապահովագրության համար։
Ըստ ArmInfo-ի վերլուծաբանների՝ ապահովագրական ընկերությունների ֆինանսական հաշվետվությունների նոր ձևաչափին անցումը ավելի ու ավելի կարևոր ցուցանիշներ է թաքցնում մանրամասն շուկայական վերլուծության հնարավորությունից։ Հարկ է նշել, որ նախորդ հաշվետվությունների ձևաչափից տարբերվող նոր տարբերակում բացակայում է ֆինանսական հաշվետվությունների հրապարակման միասնական մոտեցումը, ինչը թույլ է տալիս ապահովագրական ընկերություններին ընտրողաբար բացահայտել որոշակի հաշվեկշռային ցուցանիշներ։ Ահա թե ինչու ArmInfo IC-ն ապահովագրական ընկերություններից խնդրում է կարևոր տվյալներ, որոնք բացակայում են նոր ձևաչափում, քանի որ նրանց համար դժվար է դարձել ինքնուրույն վերլուծել շուկայական իրավիճակը։
Նշենք, որ Հայաստանի ապահովագրական շուկայում գործում է յոթ ընկերություն։ Գործող 20 ապահովագրական դասերից Հայաստանում օգտագործվում են 18-ը, բացառությամբ երկաթուղային պատասխանատվության ապահովագրության և իրավաբանական ու արտադատական ծախսերի ապահովագրության։ Երկաթուղային ապահովագրության համար լիցենզավորված է միայն Armenia Insurance-ը։ Ամենամեծ թվով դասերի համար լիցենզավորված են INGO-ն և Armenia Insurance-ը՝ 16, իսկ ամենամեծ թվով դասերի համար լիցենզավորված է LIGA Insurance-ը։
