Արմինֆո. "Սյունիք" օդանավակայանը պատրաստ է հարթակ տրամադրել տարբեր ավիաընկերությունների ՝ նոր ուղղություններ զարգացնելու նպատակով: Այդ մասին ասել է օդանավակայանի և NovAir ավիաընկերության տնօրեն Կարեն Վարդանյանը՝ պատասխանելով TOUR EXPO 2026 միջազգային ցուցահանդեսի շրջանակներում օդանավակայանին միջազգային կարգավիճակ շնորհելու հնարավորության մասին ԱրմԻնֆո-ի թղթակցի հարցին:
"Այսինքն՝ մենք հնարավորություններ կստեղծենք տարածաշրջանային զարգացման համար", - ընդգծել է նա։
Ընդ որում, Վարդանյանը նշել է, որ նման կարգավիճակ ստանալու համար որոշակի աշխատանքներ են իրականացվել դեռևս օդանավակայանի շենքի վերակառուցման փուլում: Իսկ այսօր այդ նպատակով պահանջվում է ներդնել մի շարք ծառայություններ, այդ թվում ՝ մաքսային, սահմանային և բուսասանիտարական հսկողություն։
Նշված խնդիրների իրականացման համար ներդրումների ծավալի մասին հարցին ի պատասխան՝ օդանավակայանի ղեկավարը նշել է, որ ֆինանսավորման մեծ ծավալ է անհրաժեշտ, սակայն հետևողական աշխատանքի շնորհիվ արդյունքի կարելի է հասնել կարճաժամկետ հեռանկարում:
Բացի այդ, պատասխանելով ԱրմԻնֆո-ի թղթակցի հարցին, նա հաղորդնել է, որ "Սյունիք" օդանավակայանը բաց է ներքին չվերթների ընդլայնման համար: Մասնավորապես, խոսքը Կապան-Գյումրի ուղղության զարգացման մասին է։
«Եթե զբոսածրջային ընկերությունները նման փաթեթներ մշակեն, մենք կարող ենք համապատասխան առաջարկով հանդես գալ, քանի որ տեխնիկապես լիովին պատրաստ ենք սպասարկել այդ չվերթը և զարգացնել այդ ուղղությունը: Ներուժ կա», - ասել է Վարդանյանը։
Հաշվի առնելով տարածաշրջանի ռելիեֆը, աշխարհագրական դիրքը և քաղաքական առանձնահատկությունները, նրա խոսքով, օդանավակայանն էական դեր ունի ինչպես սոցիալական, առողջապահական, այնպես էլ տնտեսական առումով:
Ճանապարհորդության ժամանակի կրճատումը 5-6 ժամից մինչև 40 րոպե, ինչպես նշել է Վարդանյանը, հնարավորություն է տալիս նոր բիզնես միջավայր ստեղծել Կապանում և, ընդհանրապես, Սյունիքում։ «Մենք սկսել ենք շաբաթական երկու չվերթից, կարելի է ասել ՝ կիսադատարկ չվերթներ, իսկ այսօր շաբաթական 5 օր օրական 2 չվերթ ենք իրականացնում, և հերթեր կան տոմսեր ձեռք բերելու համար։ Վստահ եմ, որ այս դրական միտումը միայն սկիզբն է, մենք աճելու և զարգանալու տեղ ունենք", - ասել է օդանավակայանի և ավիաընկերության տնօրենը։
Միաժամանակ, նա նշել է, որ օդանավակայանի և այդ չվերթներն իրականացնող NovAir ավիաընկերության ծախսերը ֆինանսավորում է Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը (ԶՊՄԿ): Մասնավորապես, կոմբինատը սուբսիդավորում է ուղևորների համար նախատեսված ավիատոմսի գնի 60-65 տոկոսը, ինչի շնորհիվ ավիատոմսի արժեքը կազմում է 20 հազար դրամ:
"Երևան-Կապան չվերթներն իրականում բիզնես կոնցեպտից դուրս են, դա ավելի շատ սոցիալական կոնցեպտ է ԶՊՄԿ-ի շնորհիվ", - նշել է նա: Այսօր այդ չվերթը, Վարդանյանի խոսքով, պահանջված է ինչպես շարքային քաղաքացիների, այնպես էլ գործարար հատվածի ներկայացուցիչների եւ արտասահմանցի այցելուների համար։
Իր հերթին՝ United Tourism Federation-ի տնօրեն Մարիամ Անդրոյանը լրագրողների հետ զրույցում նշել է, որ Երևան-Կապան չվերթների գործարկումը կարևոր նշանակություն ունի ներքին զբոսածրջության զարգացման և, ընդհանուր առմամբ, զբոսաշրջիկների համար Սյունիքի մարզի գրավչության բարձրացման համար:
Ավելի վաղ, նրա խոսքով, Սյունիք զբոսաշրջիկներ բերելը չափազանց բարդ խնդիր էր, հատկապես, զբոսաշրջիկների համար, որոնք նախաատեսում էին այցելել Հարավային Կովկասի բոլոր երկրներ։ Նրանց համար ժամանակն առանցքային նշանակություն ունի, եւ Երևան-Կապան չվերթի գործարկումից հետո ժամանակը կրճատվել է մինչեւ 40 րոպե, ինչը թույլ է տալիս հասնել հաջողության զբոսաշրջիկներին Հայաստանի հարավ ներգրավելու գործում։
Նշենք, որ 2017-2020 թթ. «Սյունիք» օդանավակայանն ամբողջությամբ արդիականացվել է, մասնավորապես, կառուցվել է նոր ժամանակակից տերմինալ, վերանորոգվել է թռիչքուղին, տեղադրվել է նորագույն նավիգացիոն համակարգ։
2020 թվականին օդանավակայանը շահագործման վկայական է ստացել։ 2023 թվականի օգոստոսի 19-ին իրականացվել է առաջին պաշտոնական չվերթը Երևանից, իսկ 2023 թվականի օգոստոսի 21-ից սկսվել են կանոնավոր ուղևորափոխադրումներ: Եթե 2023 թվականին իրականացվել է 25 չվերթ, և ուղևորների ընդհանուր թիվը կազմել է 207 մարդ, ապա 2026 թվականին արդեն տեղափոխվել է 2 932 ուղևոր, և կատարվել է 113 չվերթ։ Ամբողջ 2025 թվականի ընթացքում ավիաընկերությունը իրականացրել է 98 չվերթ և փոխադրել 2105 ուղևոր, 2024 թվականին ՝ 76 չվերթ և 1346 ուղևոր ։ Օդանավակայանի շենքի կառուցման, ենթակառուցվածքների ստեղծման և անհրաժեշտ սարքավորումների ձեռքբերման ծախսերը ֆինանսավորել է տարածաշրջանի խոշորագույն ձեռնարկությունը ՝ Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը: Կոմբինատը շարունակում է ֆինանսավորել "Սյունիք" օդանավակայանի շահագործման և սպասարկման ծախսերը, ինչպես նաև աշխատակիցների վարձատրությունը: Ուղևորների համար առավելագույն ճկունություն ապահովելու համար այժմ իրականացվում է շաբաթական 10 չվերթ ՝ երկուշաբթիից ուրբաթ օրական երկու չվերթ ՝ առավոտյան և երեկոյան:
«Սյունիք» օդանավակայանն ապահովում է արագ, կանոնավոր և հուսալի հաղորդակցություն Երևանի և հանրապետության հարավային հատվածի միջև ՝ դառնալով ցամաքային տրանսպորտի արդյունավետ և անվտանգ այլընտրանք: Ավիափոխադրումներն այսօր իրականացնում է NovAir ավիընկերությունը չեխական արտադրության 19 տեղանոց ինքնաթիռով (L-410 UVP-E20) ։
Օդանավակայանի կառավարումը փոխանցվել է ԶՊՄԿ բարեգործական հիմնադրամին (50%) և Սյունիքի զարգացման հիմնադրամին (50%):
Հիշեցնենք նաև, որ հունիսի վերջին հայտնի դարձավ, որ ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարությունում աշխատանքներ են տարվում "Սյունիք" օդանավակայանին միջազգային կարգավիճակ շնորհելու ուղղությամբ:
Ինչպես ասվել է, ավելի վաղ նման կարգավիճակ ստանալու համար կային որոշակի իրավական հարցեր, որոնք արդեն լուծված են: Արդեն մշակվել է ճանապարհային քարտեզ, որը թույլ կտա ընդլայնել թռիչքների աշխարհագրությունը, ձեռնամուխ լինել միջազգային չվերթների իրականացմանը, ինչը մեծապես կնպաստի զբոսաշրջության զարգացմանը:
