ԱրմԻնֆո. Հայաստանում տնտեսական ակտիվության աճը 2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսներին արագացել է մինչև տարեկան 7.7% (2025 թվականի նույն ժամանակահատվածի 7.1%-ի համեմատ): Ավելին, արդյունաբերական ոլորտը, հաջողվելով անկումից անցնել աճի, վերականգնել է իր դիրքերը որպես տնտեսական աճի շարժիչ ուժերից մեկը: ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի վերջնական տվյալների համաձայն՝ արտաքին առևտուրը նույնպես անկումից անցել է աճի, ինչը հիմնականում պայմանավորված է ներմուծման դինամիկայի բարելավմամբ (վերև) և մասամբ՝ արտահանման անկման կտրուկ դանդաղմամբ:
Վիճակագրության համաձայն՝ 2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսներին տնտեսական ակտիվության աճի արագացումը պայմանավորված է եղել արդյունաբերական ոլորտի տարեկան դինամիկայի բարելավմամբ՝ 9.8% անկումից վերադառնալով մինչև 9.5% աճ, և շինարարության ոլորտում աճի արագացմամբ՝ 20.2%-ից մինչև 25%: Էներգետիկայի ոլորտում աճը նույնպես արագացել է՝ 5.6%-ից հասնելով 9.4%-ի: Միևնույն ժամանակ, ծավալով առաջատար առևտրի ոլորտը շարունակել է դանդաղել՝ 4.2%-ից հասնելով գրեթե լճացման 0.8%-ի։ Միևնույն ժամանակ, ծավալով երկրորդ տեղը զբաղեցնող ծառայությունների ոլորտը արագացրել է իր աճը՝ 10.6%-ից հասնելով 13.2%-ի։
2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսների վիճակագրության համաձայն, առևտրի ոլորտը պահպանում է առաջատարի դիրքը բացարձակ արժեքով՝ 3.8 տրիլիոն դրամ (10.1 միլիարդ դոլար) ծավալով։ Ծառայությունների ոլորտը զբաղեցնում է երկրորդ տեղը՝ 2.6 տրիլիոն դրամ (6.9 միլիարդ դոլար), իսկ արդյունաբերական ոլորտը՝ երրորդը՝ 1.8 տրիլիոն դրամ (4.8 միլիարդ դոլար)։ Շինարարության ոլորտը զբաղեցնում է չորրորդ տեղը՝ 369.2 միլիարդ դրամ (989.2 միլիոն դոլար) ծավալով՝ այս ժամանակահատվածի հաշվետվության մեջ գյուղատնտեսության ոլորտի տվյալների բացակայության պատճառով։ 2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսներին էլեկտրաէներգիայի արտադրությունը կազմել է 6,077.9 միլիոն կՎտ/ժ, որից 914.2 միլիոն կՎտ/ժ-ն արտադրվել է միայն հուլիսին։
Ավելին, տնտեսական ակտիվության աճը 2026 թվականի հուլիսին դանդաղել է 8.9%-ից մինչև 6.5%՝ 2025 թվականի հուլիսի համեմատ, ընդ որում՝ միայն հուլիսին աճը փոքր-ինչ արագացել է՝ 4.4%-ից մինչև 4.6% (2025 թվականի հուլիսի դանդաղման համեմատ՝ 8.8%-ից մինչև 5.3%): Մասնավորապես, 2026 թվականի հուլիսին արդյունաբերական ոլորտի դինամիկան հակադարձել է 3.1% անկմանը՝ հասնելով 5.5% աճի, մինչդեռ մեկ տարի առաջ նույն ամսվա ընթացքում աճը զգալիորեն արագացել է՝ 2.5%-ից մինչև 7.4%: Միևնույն ժամանակ, շինարարության ոլորտում աճը կանգ է առել այս տարվա հուլիսին՝ 19.5%-ից մինչև 16.1%, իսկ ծառայությունների ոլորտում՝ 5.7%-ից մինչև 2.8%: Միևնույն ժամանակ, մանրածախ առևտրի ոլորտում աճը այս տարվա հուլիսին արագացել է միայն փոքր-ինչ՝ 6.3%-ից մինչև 7%, մինչդեռ էներգետիկայի ոլորտում աճը 1.6%-ից հասել է երկնիշ 16.8%-ի:
Տարեկան կտրվածքով (2026 թվականի հուլիսը 2025 թվականի հուլիսի համեմատ) բոլոր ոլորտները ցուցաբերել են աճի միտում, բացառությամբ մանրածախ առևտրի ոլորտի, որը նվազել է 0.1%-ով։ Մասնավորապես, շինարարության ոլորտը ցուցաբերել է տարեկան աճի ամենաբարձր տեմպը՝ 26.5%, որին հաջորդում է ծառայությունների ոլորտը՝ 17%։ Էներգետիկայի ոլորտն ունեցել է տարեկան աճի ամենացածր տեմպը՝ 5.9%, իսկ արդյունաբերության ոլորտը՝ 3.1%։ Մեկ տարի առաջ՝ 2025 թվականի հուլիսին, 2024 թվականի հուլիսի համեմատ, բոլոր ոլորտներն աճ էին գրանցում. շինարարության ոլորտն աճել է 26.1%-ով, էներգետիկայի ոլորտը՝ 14.8%-ով, ծառայությունների ոլորտը՝ 11.1%-ով, արդյունաբերության ոլորտը՝ 4.2%-ով, իսկ առևտրի ոլորտը՝ 3%-ով։
Այս ֆոնի վրա, 2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսներին Հայաստանի արտաքին առևտրաշրջանառությունը կազմել է 4.3 տրիլիոն դրամ (11.5 միլիարդ դոլար), ինչը տարեկան աճ է 1.7%-ով (մեկ տարի առաջ գրանցված 42% անկման համեմատ)։ Սա պայմանավորված էր ներմուծման դինամիկայի բարելավմամբ՝ 35.8% անկումից մինչև 7.7% աճ, և արտահանման անկման կտրուկ դանդաղմամբ՝ 49.6%-ից մինչև 7.9%: Արդյունքում, 2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսներին արտահանման բացարձակ արժեքը կազմել է 1.5 տրիլիոն դրամ (4 միլիարդ դոլար), մինչդեռ ներմուծումը՝ 2.8 տրիլիոն դրամ (7.5 միլիարդ դոլար):
2026 թվականի հուլիսին, 2025 թվականի հուլիսի համեմատ, արտաքին առևտրաշրջանառությունը նույնպես վերականգնվել է 16.1% անկումից մինչև 6.7% աճ: Մասնավորապես, ներմուծման դինամիկայի բարելավումը՝ 16.5% անկումից մինչև 21.5% աճ, ուղեկցվել է արտահանման անկման արագացմամբ՝ 15.4%-ից մինչև 15.7%: Միայն այս տարվա հուլիսին արտաքին առևտրաշրջանառությունը 7.3%-ից արագացել է մինչև 9.2%, ինչը պայմանավորված է ներմուծման աճի ավելի զգալի արագացմամբ՝ 8.5%-ից մինչև երկնիշ 11.1%, համեմատած արտահանման աճի 5%-ից մինչև 5.3%: Մեկ տարի առաջ՝ 2025 թվականի հուլիսին, արտաքին առևտրի դինամիկան հասել էր ընդամենը 0.1% աճի՝ պայմանավորված ներմուծման 3.7% աճով և արտահանման անկման դանդաղեցմամբ՝ մինչև 4.8%:
Նշենք, որ 2023 թվականից սկսած վիճակագրական հաշվետվություններում էլեկտրաէներգիայի արտադրության ծավալների հաշվարկման մեթոդաբանությունը փոխվել է. մասնավորապես, այժմ ներառվել է անկախ արտադրողների կողմից արտադրված էլեկտրաէներգիան: Գյուղատնտեսական ոլորտի համար տվյալները հրապարակվում են միայն եռամսյակային և տարեկան վիճակագրական հաշվետվություններում: (2026 թվականի հունվար-հուլիս ամիսներին դրամի միջին փոխարժեքը կազմել է 373.26 դրամ մեկ ԱՄՆ դոլարի դիմաց):
