Արմինֆո. 7 ամսվա արդյունքներով Հայաստանի հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունների հասույթը կազմել է 470 մլրդ դրամ, ինչը 62% - ով գերազանցում է նախորդ տարվա ցուցանիշը: Այդ մասին հայտարարել է Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի դոցենտ, տնտեսագիտության թեկնածու, իրավաբան Սուրեն Պարսյանը ՝ ներկայացնելով իր հետազոտությունը Mining Armenia Forum միջազգային համաժողովում։
Իսկ տարվա արդյունքներով, նրա հավաստմամբ, հասույթը հասնում է ռեկորդային 800 մլրդ դրամի, ինչի վրա կազդի նաեւ դոլարի փոխարժեքը։
Միաժամանակ, տնտեսագետը, հղում անելով հետազոտությանը, կանխատեսել է արտահանման բաղադրիչում հանքարդյունաբերության բաժնի ավելացում ՝ հաշվի առնելով Հայաստանից ապրանքների արտահանմանն առնչվող խնդիրները (Հայաստանից ԵԱՏՄ երկրների շուկաներ ապրանքների ներմուծման ռուսական սահմանափակումները-խմբ.)։ Նա նշել է, որ այսօրվա դրությամբ Հայաստանի արտահանման 1/3-ը ներկայացված է հանքարդյունաբերության հատվածով։ Իր միջնաժամկետ կանխատեսումներում Պարսյանը հաշվի է առել Ամուլսարի հանքավայրի շահագործման մեկնարկը (ս. թ. հոկտեմբերի 10-ին) և Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի (ԶՊՄԿ) արդյունահանման ծավալների ավելացումը 22 մլն տոննայից մինչև 40 մլն տոննա հանքաքար։
Ոլորտը, նրա խոսքով, կարևոր նշանակություն ունի նաև պետբյուջեի համար։ Մասնավորապես, 2026թ. հանքարդյունաբերության ոլորտը պետական գանձարան է ուղղել 90 մլրդ դրամի հարկեր, ինչը 51,2% - ով գերազանցել է 2025թ. ցուցանիշը: «Սա խոսում է այն մասին, որ հանքարդյունաբերությունն իր մեծ ներդրումն ունի պետական ծախսերի և պետական ծրագրերի իրականացման գործում: Պլանավորված հարկային մուտքերը կկազմեն են 5,5 տոկոս, բայց, փաստորեն, կարծում եմ, կգերազանցեն 6 տոկոսը", - նշել է փորձագետը։
Պարսյանը կարևորագույն ցուցանիշներից առանձնացրել է նաև արտադրողականության մակարդակը, որը հանքարդյունաբերության ոլորտում գերազանցել է ՏՏ ոլորտը ՝ մեկ աշխատակցի հաշվով կազմելով 50 մլն դրամ:
Բացի այդ, հետազոտությունն անդրադարձել է նաև ճյուղի ազդեցությանը երկրում աղքատության մակարդակի վրա։ Այսպես, նրա հավաստմամբ, Հայաստանի այն մարզերում, որտեղ զբաղվում են արդյունահանմամբ, աղքատության մակարդակը 2-3 անգամ ցածր է, քան երկրի մյուս մարզերում։ "Սա վկայում է այն մասին, որ ոլորտը լուծում է ինչպես սոցիալական, այնպես էլ հանրապետական նշանակության խնդիրներ", - ընդգծել է նա:
Որպես ոլորտի համար հիմնական մարտահրավերներ Պարսյանը նշել է մետաղների գներին առնչվող ռիսկերը, պահանջարկի հետ կապված իրավիճակի փոփոխությունը, բնապահպանական խնդիրները և այլն:
Նշենք, որ ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի տվյալների համաձայն, հանքարդյունաբերության ոլորտը հունվար-օգոստոսին աճել է տարեկան 24,3%-ով (մեկ տարի առաջվա 0,8% անկման դիմաց)՝ ապահովելով 489.7 մլրդ դրամ ծավալ։ Ընդ որում, միայն օգոստոսին հանքարդյունաբերության ոլորտի ծավալներն աճել են 6,3%-ով՝ մինչև 67,6 մլրդ դրամ։
