Ուրբաթ, 26 Օգոստոսի 2022 22:33
Ալինա Հովհաննիսյան

ԵԱԶԲ. Հայաստանի տնտեսության աճը 2022 թվականին բավականին բարձր կլինի եւ կգերազանցի սպասումները

ԵԱԶԲ. Հայաստանի տնտեսության աճը 2022 թվականին բավականին բարձր կլինի եւ կգերազանցի սպասումները

Արմինֆո.Հաշվի առնելով առաջին կիսամյակում արձանագրված աճի տեմպերը ՝ Հայաստանի ՀՆԱ աճը 2022 թվականին բավականին բարձր կլինի և կգերազանցի ակնկալիքները։ Այդ մասին Ռազմավարական հետազոտությունների և նախաձեռնությունների վերլուծական կենտրոնի կլոր սեղանի ընթացքում հայտարարել է Եվրասիական զարգացման բանկի (ԵԱԶԲ) երկրների վերլուծության կենտրոնի ղեկավար Ալեքսեյ Կուզնեցովը։

 

Նա հավելել է, որ ԵԱԶԲ-ը կանխատեսում է Հայաստանում տնտեսական աճի տեմպերի պահպանում նաև 2023-2024թթ.՝ ակնկալելով ՀՆԱ-ի 4% միջին տարեկան աճ:

 

Խոսելով առաջին կիսամյակի արդյունքների մասին ՝ Կուզնեցովը պարզաբանել է, որ նման հաջողությունների հաջողվել է հասնել, առաջին հերթին, երկրում սպառողական պահանջարկի զգալի ավելացման շնորհիվ: "Օրինակ, ծառայությունների ոլորտը ցույց տվեց գրեթե 20% աճ, առևտրի շրջանառությունն աճել է գրեթե 10% - ով ։ Այս երկու ոլորտներն ապահովում են այն աճի շուրջ 80% - ը, որը մենք տեսնում ենք", - ասել է նա։

 

Ընդ որում, նա նշել է, որ սպառողական աջակցության հետեւում կանգնած է Հայաստան զբոսաշրջիկների թվի բազմակի ավելացումը, մասնավորապես, տարեկան կտրվածքով ՝ 4 անգամ: Ընդ որում ՝ 40 տոկոսը բաժին է ընկնում ՌԴ-ից ժամանած զբոսաշրջիկներին ՝ տարեկան 2,5 անգամ աճով։

 

Որպես աջակցության եւս մեկ գործոն նա նշել է ֆիզիկական անձանց դրամական փոխանցումների կտրուկ աճը ։ "Երկու ամիս շարունակ մենք Ռուսաստանից փոխանցումների ներհոսքի ռեկորդ ենք արձանագրում. մայիսին ծավալը գերազանցել է 266 մլն դոլարը, իսկ հունիսին արդեն գրանցվել է 462 մլն դոլար", - ասել է փորձագետը: Բացի այդ, ըստ Կուզնեցովի, Հայաստանի տնտեսական աճին նպաստել են մշակող արդյունաբերության ճյուղերը, շինարարության ոլորտը և այլն:

 

Նրա կարծիքով ՝ սպառողական պահանջարկի աջակցությունը կպահպանվի նաեւ 2022 թվականի երկրորդ կեսին ՝ շարունակելով նպաստել ընդհանուր տնտեսության աճին:

 

Նշենք, որ ըստ ՀՀ Վիճակագրական կոմիտեի նախնական տվյալների, Հայաստանի տնտեսական ակտիվությունը 2022թ.հունվար-հուլիսին աճել է տարեկան 13,1% - ով: 2022թ. հուլիսին 2021թ. նույն ամսվա համեմատ տնտեսական ակտիվության աճը կազմել է 19,4% ։

 

Առաջին կիսամյակում արտասահմանից Հայաստան է ժամանել 653 058 մարդ ՝ տարեկան 93,3 տոկոս աճով, իսկ Հայաստանից մեկնել է 636 979 մարդ ՝ տարեկան 68 տոկոս աճով: Այսպիսով, դրական սալդոն կազմել է 16 079 մարդ, մինչդեռ, մեկ տարի առաջ նույն ժամանակահատվածում միգրացիոն սալդոն եղել է բացասական՝ 41 318 մարդ:

Ըստ վիճակագրական տվյալների, հաշվետու ժամանակահատվածում Հայաստանում կացության կարգավիճակ է ստացել 3 770 օտարերկրյա քաղաքացի, որից 2 319 - ը 'ժամանակավոր կարգավիճակով, իսկ, համապատասխանաբար, 1 451 - ը' մշտական կարգավիճակով: Ընդ որում, կացության կարգավիճակ ստացած քաղաքացիների ճնշող մեծամասնությունը ՌԴ քաղաքացիներ են (257-ժամանակավոր կարգավիճակ, 802-մշտական կարգավիճակ):

 

Զբոսաշրջության նպատակով հաշվետու ժամանակահատվածում Հայաստան է այցելել 588 731 զբոսաշրջիկ, ինչը 2,4 անգամ բարձր է տարեկան վաղեմության ցուցանիշից:

 

Ըստ ՀՀ ԿԲ տվյալների ՝ Ռուսաստանից Հայաստան փոխանցումների ներհոսքը 2022թ. առաջին կիսամյակում աճել է 3 անգամ ՝ մինչև 1.13 մլրդ դոլար, իսկ զուտ ներհոսքը աճել է 5 անգամ՝ մինչև 917.5 մլն դոլար: Միայն 2022թ. երկրորդ եռամսյակում Ռուսաստանից փոխանցումների ներհոսքն աճել է 3,7 անգամ, իսկ զուտ ներհոսքը ՝ 7 անգամ: Ռուսաստանի մասնաբաժինը 2022թ. առաջին կիսամյակում  հասել է 60,5% - ի՝  2021թ. առաջին կիսամյակի 39,6%-ից ՝ գերազանցելով, նույնիսկ, նախաքովիդյան 51,3% - ը  2019թ. առաջին կիսամյակում: Հրակ է նշել, որ Ռուսաստանից Հայաստան փոխանցումների ներհոսքը պայմանավորված է ռուսաստանցիների զանգվածային ժամանմամբ՝ իրենց կապիտալների տեղափոխմամբ։ Ընդ որում, ամենամսյա կտրվածքով Ռուսաստանից փոխանցումների զուտ ներհոսքի զգալի աճ է դիտվել արդեն փետրվարին (3 անգամ) ՝ շարունակելով արագ տեմպերով աճել նաեւ հետագա ամիսներին։

 

Հիշեցնենք, որ հունիսի սկզբին Համաշխարհային բանկը բարելավել է Հայաստանի ՀՆԱ-ի 2022 թվականի աճի կանխատեսումը՝ նախկին 1,2 տոկոսից մինչեւ 3,5 տոկոս: Այնուհետև հունիսի կեսերին 2022 թվականի համար ՀՆԱ - ի բարելավված աճ է հնչեցրեց ՀՀ ԿԲ-ն՝ 1,6% - ից մինչև թարմացված 4,9% ։ Իսկ հունիսի վերջին Հայաստանի ՀՆԱ-ի 2022 թվականի աճի վերանայված կանխատեսում է ներկայացրել Արժույթի միջազգային հիմնադրամը ՝ նախկին 1,5 տոկոսից բարելավելով մինչեւ 5 տոկոս։ Պաշտոնական վիճակագրական տվյալների համաձայն, 2021 թվականին Հայաստանի ՀՆԱ-ն 2020թ. 7,2% անկումից հասել է 5,7% աճի՝ չհասնելով նախաքովիդյան 2019թ. 7,6% աճի։