Արմինֆո. Հայաստանի իշխանությունները մտադիր են օգնություն ցուցաբերել դեղձի և թզի արտադրողներին: Գործող օգնության ծրագրում փոփոխություններ կատարելու մասին որոշումը կայացվել է օգոստոսի 20-ի կառավարության նիստում:
Նախագիծը ներկայացնելով՝ ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը նշել է, որ մինչ նախկինում նախատեսվում էր օգնություն ցուցաբերել բոլոր մրգերի և բանջարեղենի արտահանողներին, այսօրվա կառավարության որոշմամբ սահմանվում է դեղձի և թզի գնման ժամանակ մթերող ընկերությունների ծախսերի փոխհատուցման ընթացակարգ: Երկիրը թզի և դեղձի լավ բերք է ստացել: Շուկայի հարցը լուծելու համար նախատեսվում է ներդնել պատրաստի արտադրանքի արտահանման փոխհատուցում: Սակայն այս խնդիրը խնդիրներ է առաջացրել Սյունիքի մարզում աճեցված թզի շուկայավարման մեջ՝ դրանց կարճ պահպանման ժամկետի և երկար լոգիստիկ արտահանման ուղիների պատճառով: Մյուս կողմից, թզի և դեղձի որոշակի պահանջարկ կա չրերի, մուրաբաների, հյութերի և դեղձի պյուրեի արտադրության համար, սակայն վերամշակման համար գնված բերքի ծավալները փոքր են բարձր գնի պատճառով: Չրագործների խոսքով՝ թուրքական, ուզբեկական և տաջիկական չրերը ԵՄ շուկայում վաճառվում են ցածր գնով՝ մոտ 2 դոլարով։ Թզի և դեղձի գնման ծավալները մեծացնելու և դրանց վերամշակումից ստացված արտադրանքի մրցունակությունն ապահովելու համար անհրաժեշտ է փոխհատուցում տրամադրել վերամշակման համար գնված բերքի համար։
Նախագիծը նախատեսում է փոխհատուցման վճարումներ՝ 2026 թվականի օգոստոսի 18-ից սեպտեմբերի 1-ը գործող նախաձեռնության շրջանակներում։ Մասնավորապես, պետությունը կվճարի 125 դրամ փոխհատուցում Սյունիքի մարզում մինչև 400 տոննա քանակությամբ վերամշակման համար գնված յուրաքանչյուր կիլոգրամ թզի համար։ Նախատեսվում է նաև 125 դրամ հատկացնել Հայաստանի Հանրապետությունում վերամշակման համար գնված յուրաքանչյուր կիլոգրամ դեղձի համար։ Միջոցառման շրջանակներում վերամշակման համար դեղձ և թուզ գնող տնտեսվարող սուբյեկտների գնման կետերում գնման գործընթացի վերահսկողությունը կիրականացնեն մարզպետների աշխատակիցները։
Վերամշակման համար գնված արտադրանքի դիմաց փոխհատուցում տրամադրելու համար սահմանվում է, որ դիմումի հետ միասին պետք է ներկայացվեն նաև № 3 ձևի համաձայն վերամշակման համար գնված արտադրանքի քանակի և արժեքի վերաբերյալ փաստաթղթերի պատճենները և գնումը (ձեռքբերումը) հաստատող փաստաթուղթը։
Այս առումով ՀՀ վարչապետը նշել է պատրաստի արտադրանքի արտահանման հեռանկարը։ Նա կոչ է արել տնտեսվարող սուբյեկտներին ընդլայնել իրենց արտադրանքի շուկաները՝ արդյունավետ կազմակերպելով իրենց արտադրական ցիկլերը։
