Հինգշաբթի, 3 Սեպտեմբերի 2026 11:41
Ալեքսանդր Ավանեսով

ՀՀ կառավարությունը հաստատել է գյուղատնտեսական արտահանողների աջակցության ևս մեկ ծրագիր

ՀՀ կառավարությունը հաստատել է գյուղատնտեսական արտահանողների աջակցության ևս մեկ ծրագիր

Արմինֆո. Հայաստանի իշխանությունները կշարունակեն իրականացնել ծրագիր՝ Ռուսաստանի Դաշնության կողմից սահմանված սահմանափակումների պատճառով դժվարին իրավիճակում հայտնված գյուղատնտեսական արտահանողներին օգնելու համար: Ծրագիրը հաստատվել է սեպտեմբերի 3-ին կառավարության նիստում:

ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանի խոսքով՝ ներկայացված փաստաթուղթը, ըստ էության, նախորդ օգնության ծրագրերի շարունակությունն է

որոշակի բարելավումներով: Մասնավորապես, արդեն կան որոշ ապրանքներ, որոնք սեպտեմբերի դրությամբ սպառել էին իրենց արտահանման ներուժը: Դրանց թվում են հաղարջը, բալը և մի քանի այլ ապրանքներ, որոնք բացառվել են ծրագրից: Դրանց փոխարեն փաստաթղթում կներառվեն որոշ այլ ապրանքների անվանումներ: Օրինակ՝ ծաղիկների արտահանման համար, առանց բացառության, բոլոր երկրներ, կներդրվի 50 դրամ միասնական փոխհատուցման գումար: Նախկինում արտահանման համար. որոշ երկրների համար սահմանվել էր 37 դրամ, իսկ մյուսների համար՝ 50 դրամ ստանդարտ դրույքաչափ: Այժմ բոլոր ուղղությունների համար կգործի միասնական դրույքաչափ։

Ըստ ներկայիս տեղեկատվության՝ 2026 թվականի հունիս-օգոստոս ամիսներին արտահանվել է մոտավորապես 4,506 տոննա պղպեղ, 4,041 տոննա լոլիկ, 0.3 տոննա սմբուկ, 408.6 տոննա ելակ և մոտավորապես 10.0 միլիոն ծաղիկ։ Հունիս-օգոստոս ամիսներին արտահանման աշխարհագրությունը ընդլայնվել է. ծաղիկներ արտահանվել են 28 երկիր, մրգեր՝ 24, իսկ բանջարեղեն՝ 16։

Հաշվի առնելով, որ տնտեսվարողները ակտիվորեն բանակցություններ են վարում այլ շուկաներ արտահանման շուրջ, ինչը, ինչպես սպասվում է, մոտ ապագայում կհանգեցնի արտահանման ծավալների աճի, և որ բանակցությունների ընթացքում արվում են գնային առաջարկներ՝ հաշվի առնելով տրամադրված փոխհատուցման չափը, խորհուրդ է տրվում փոխհատուցում տրամադրել նաև սեպտեմբերի համար։ Արտահանման դինամիկայի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ 2026 թվականի սեպտեմբերի միջոցառման շրջանակներում կանխատեսվող արտահանման ծավալները կկազմեն մոտավորապես 200 տոննա ելակ, մոտավորապես 3850 տոննա բանջարեղեն և մոտավորապես 5.2 միլիոն միավոր ծաղիկ։

Նախագծով առաջարկվում է 2026 թվականի սեպտեմբերին Հայաստանի Հանրապետության տարածքից որոշակի տեսակի ջերմոցային արտադրանք արտահանող տնտեսվարողներին տրամադրել փոխհատուցում հետևյալ չափերով՝

1) 770 դրամ ելակի մեկ կիլոգրամի համար

2) 275 դրամ լոլիկի մեկ կիլոգրամի համար

3) 400 դրամ բալի լոլիկի մեկ կիլոգրամի համար

4) 400 դրամ պղպեղի մեկ կիլոգրամի համար

5) 500 դրամ պալերմո պղպեղի մեկ կիլոգրամի համար

6) 200 դրամ սմբուկի մեկ կիլոգրամի համար

7) 50 դրամ ծաղկի մեկ համար

Պապոյանը նշել է, որ Օրինակ՝ շշալցված կոնյակի արտահանման ծավալները գերազանցել են նախորդ տարվա ցուցանիշները 19%-ով, մինչդեռ կոնյակի արտահանումը

Սպիրտային խմիչքների արտահանումն աճել է 12%-ով, գինու արտահանումը՝ 8%-ով, մրգերի և բանջարեղենի արտահանումը՝ 1%-ով, իսկ պահածոյացված մրգերի և բանջարեղենի արտահանումը՝ 18%-ով։

Այս առումով ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը նշել է, որ անկախ հետագա զարգացումներից, արտահանման դիվերսիֆիկացիան

պետք է դառնա կառավարության ռազմավարությունը։ Նշելով խնդիրները՝ Փաշինյանը ուրախությամբ նշել է, որ այդ խնդիրները լուծվում են պետական-մասնավոր գործընկերության միջոցով։ Որոշ առումով, խնդիրը լուծվում է զբոսաշրջիկների միջոցով։ Վարչապետը կոչ է արել համապատասխան մարմիններին քայլեր ձեռնարկել ի հայտ եկող արտահանման մոդելը ինստիտուցիոնալացնելու համար։