Մարտի առաջին տասնօրյակում դրամը դոլարի և ռուբլու նկատմամբ արժեվորվել է` արժեզրկվելով եվրոյի նկատմամբ

Արմինֆո. Հայաստանի արտարժույթի միջբանկային շուկան մարտի 6-ից մինչև 10-ը ներառյալ, 38%-ով կրճատել է ծավալը` նախորդ շաբաթվա 31% անկումից հետո: Դրան զուգընթաց, ներբանկային շուկայում նախորդ շաբաթվա  ակտիվությունից հետո ընթացիկ շաբաթ պասիվ փուլ են մտել ինչպես դոլարով և ռուբլով,  այնպես էլ եվրոյով գործարքները:

Այդ ֆոնին, բորսայի արտարժութային հարթակը, մեկ շաբաթ լռելուց հետո, կրկին իր մասին իմաց է տվել ոչ մեծ ծավալով: Դրա արդյունքում դրամը հաշվետու շաբաթվա ընթացքում դոլարի նկատմամբ  արժեվորվել է 487-ից մինչև 486  դրամ/1 դոլար,  ռուբլու նկատմամբ` 8,4-ից մինչեւ 8.2, դրամ/1 ռուբլի`  եվրոյի նկատմամբ արժեզրկվելով 513-ից  մինչև 515 դրամ/1եվրո:  2016 թվականի մարտի առաջին ատսնօրյակում  դրամը դոլարի նկատմամբ արժեզրկվել էր 491-ից մինչև 493 դրամ/1 դոլար, ռուբլու նկատմամբ` 6,6-ից մինչեւ 7 դրամ/1ռուբլի, պահպանելով դիրքերը եվրոյի նկատմամբ 540 դրամ/1 եվրոյի մակարդակում, ինչը ներկա փոխարժեքների համեմատ ցույց է տալիս դոլարի ու եվրոյի նկատմամբ դրամի արժեվորում, իսկ ռուբլու նկատմամբ` արժեզրկում: Բորսայի արտարժութային հարթակը 2016 թվականի հունվար-դեկտեմբերին հազվադեպ էր գործել, մեկական գործարք մարտ-մայիս ամիսներին, մասնավորապես, մարտին`100 հազ.դոլար, ապրիլին`2 950 դոլար և մայիսին`800 հազ. դոլար, որից հետո կրկին հաջորդեց լռությունը: Իսկ Կենտրոնական բանկը 2016 թվականի  հունվար-նոյեմբերին արտարժույթի շուկայում դոլար է գնել ապրիլ ամսին ($ 2,4 մլն, 478,5 դրամ / $ 1 փոխարժեքով), հունիսին ($ 50.2 մլն, 476.72 դրամ / $ 1), օգոստոսին ($ 19.8 մլն, 474.25 դրամ / $ 1), սեպտեմբերին ($ 28,8 մլն, 474.11 դրամ / $ 1) և հոկտեմբերին ($ 50.8 մլն, 475.47 դրամ / $ 1), իսկ վաճառել է հունվարին ($ 53.1 մլն, 484, 69 դրամ / $ 1) և փետրվարին ($ 41.5 մլն, 492,59 դրամ / $ 1 փոխարժեքներով), ինչպես նաև նոյեմբերին`($ 13.1 մլն, 478.56 դրամ / $ 1) և դեկտեմբերին ($ 15 մլն, 483.06 դրամ / $ 1):

Ինչպես ԱրմԻնֆո-ին հաղորդել են ՀՀ ԿԲ մամուլի ծառայությունից, հաշվետու շաբաթվա ընթացքում NASDAQ OMX Արմենիա ֆոնդային բորսայի արտարժութային հարթակում կատարվել է 800 հազար դոլարի գործարք, ձեւավորելով միջին փոխարժեք 486.90 դրամ /1դոլարի մակարդակում: Արտարժույթի միջբանկային շուկայում մարտի 6-ից մինչև 10-ը իրականացվել են  5 մլն դոլարի գործարքներ (շաբաթական անկումը 38%), 486.27 դրամ/1դոլար միջին կշռված փոխարժեքով  (նախորդ շաբաթ`  487.09): Դրան զուգընթաց, ներբանկային շուկայում դոլարով, ռուբլով և եվրոյով գործարքների դինամիկան  փոխել է վեկտորը: Այսպես, հաշվետու շաբաթվա ընթացքում դոլարի առք/վաճառքի ծավալի տրենդը փոխվել է 39,5-53% աճից  28,7-39% անկմամբ, իսկ ռուբլունը` 10,4-14,5% աճից  20, 7-14,8% անկմամբ, ինչի ֆոնին ակտիվացող եվրոյի առքը կտրուկ փոխել է վեկտորը` 5.8% աճից 2 անգամ անկման, իսկ վաճաքն արագացել է 2,4%-ից մինչև 26.7%: Արդյունքում` ձեռք է բերվել 61.9 մլն դոլար 485.53 դրամ /1դոլար միջին փոխարժեքով, 7.4 մլն եվրո` 511.66 դրամ /1եվրո միջին փոխարժեքով, 710,5 մլն ռուբլի 8.26 դրամ/1ռուբլի միջին փոխարժեքով,  եւ վաճառվել  70,5 մլն դոլար 487.18 դրամ/1դոլար միջին փոխարժեքով , 8,8 մլն. եվրո` 515.94 դրամ/1եվրո միջին փոխարժեքով եւ  394,8 մլն ռոջբլի` 8,36 դրամ/1ռուբլի միջին փոխարժեքով:

Աղբյուրի համարաձայն,  նախորդ շաբաթվա ընթացքում (փետրվարի 27-ից մարտի 4-ը) հայկական բանկերը տրամադրալ են 43.7 մլրդ  դրամի և 88.2 մլն դոլարի վարկեր: Նախորդ շրջանի (փետրվարի 20-25)  համեմատ, դրամով վարկերի տրամադրման դինամիկան փոխվել է 28.4% աճից 18% անկման, իսկ դոլարով վարկերի տրամադրման դինամիկան կտրուկ բարելավվել է` 12.9% անկման դիմաց 2,3 անգամ աճ:

Հիշեցնենք, որ 2015 թվականին արտարժույթի մանրածախ շուկայում դրամը դոլարի նկատմամբ 477 դրամից թուլացավ մինչև 482 դրամ/դոլար մակարդակ, եվրոյի նկատմամբ` 571,5-ից մինչև 529 դրամ / եվրո մակարդակ, իսկ ռուսական ռուբլու նկատմամբ` 8.2-ից մինչև 6.9 դրամ/ռուբլի մակարդակ: Ընդ որում, դեկտեմբերին կեսերից Կենտրոնական բանկը գրեթե ամեն օր միջամտում էր շուկային: Դրամի արժեզրկումային տրամադրությունները  դիտվում էին երկրի արտաքին առևտրի շրջանառության անկմանը զուգահեռ (մոտ 20.6%), այդ թվում, ներմուծումը կրճատվեց մոտ 26.5%, արտահանումը` մոտ 3.9%, իսկ դեպի Հայաստան դրամական փոխանցումների ներհոսքը կրճատվեց ավելի քան 30%, և այդ ամենը տեղի է ունենում բնակչության առանց այն էլ ցածր վճարունակության և երկրի տնտեսական ցածր ակտիվության պայմաններում:

2016 թվականից Հայաստանի արտարժույթի մանրածախ շուկայում ՀՀ դրամը ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ կրկին սկսվեց արժեզրկվել մինչև 484 դրամ.դոլար, ռուբլու նկատմամբ մինչև 8 դրամ/ռուբլի մակարդակներ, իսկ եվրոյի նկատմամբ ամրապնդվեց 505 դրամ/եվրո մակարդակում, ինչը տեղի ունեցավ տնտեսական ակտիվության 0.5% գրեթե ստագնացիոն ակտիվության պայմաններում, իսկ տրանսֆերտների զուտ ներհոսքը դեռ շարունակվում է նվազել, բայց ավելի դանդաղ տեմպերով (հունվար-նոյեմբերին` 24%): Դրան զուգահեռ 2016 թվականին դիտվեց արտաքին առևտրի շրջանառության 7.4% աճ (անկումից հետո), շնորհիվ նրան, որ արտահանումն արձանագրեց 20%, իսկ ներմուծումը` 1.6% աճ, իսկ գնանկումը սպառողական շուկայում կազմեց 1.4%: