Ուրբաթ, 11 Նոյեմբերի 2022 13:00
Նաիրա Բադալյան

Վարդան Արամյան. Հայաստանի տնտեսությունը գերտաքացած է: Պահանջվում են արագ և ոչ պոպուլյար լուծումներ՝ այն սառեցնելու համար

Վարդան Արամյան. Հայաստանի տնտեսությունը գերտաքացած է: Պահանջվում են արագ և ոչ պոպուլյար լուծումներ՝ այն սառեցնելու համար

Արմինֆո.2022 թվականի վերջին Հայաստանի ՀՆԱ-ի աճը կհասնի 12-13 տոկոսի։ Ընդ որում, փորձագետները ՀՀ ՀՆԱ-ի աճի պոտենցիալ տեմպերը գնահատում են 4-4, 5%:

Ներկայիս աճը պայմանավորված է Ուկրաինայի շուրջ իրավիճակի զարգացմանն առնչվող ժամանակավոր գործոններով։ Երկարաժամկետ առումով, առանց ինչ-որ լուրջ վերափոխումների, ներդրումային ակտիվության ավելացման, արտահանման ուղղվածություն ունեցող հատվածի աճի մենք չենք կարողանա այդ ներուժից ավելի արագ աճել, և աշխարհաքաղաքական իրավիճակի փոփոխության դեպքում մենք ռիսկի ենք դիմում՝ հայտնվել կոտրված տաշտակի առջեւ։ ԱրմԻնֆո-ի հետ հարցազրույցում նման կարծիք է հայտնել Հայաստանի ֆինանսների նախկին նախարար, պետական ֆինանսների կառավարման միջազգային խորհրդատու Վարդան Արամյանը։

 

- Պարոն Արամյան, 2023թ. պետական բյուջեի նախագծով Հայաստանում 2022թ. տնտեսական աճը կանխատեսվում է 11% մակարդակում, պետբյուջեով նախատեսված 7% -ի դեպքում։ Միևնույն ժամանակ, օրերս ֆինանսների նախարար Տիգրան Խաչատրյանը խորհրդարանում փաստաթութը ներկայացնելիս հայտարարեց, որ աճը, ամենայն հավանականությամբ, վերանայվելու է դեպի բարձրացում ՝ ելնելով 2022թ. հունվար-սեպտեմբեր ամիսների վիճակագրական տվյալներից: Ինքը՝ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, հայտարարեց ընթացիկ ֆինանսական տարին ՀՆԱ 14 տոկոս աճով փակելու հեռանկարի մասին: Մինչդեռ, վերջին ավելի քան 20 տարիների ընթացքում ՀՆԱ-ի աճի ամենաբարձր ցուցանիշը գրանցվել է 2005 թվականին՝ 13,9 տոկոսի մակարդակում։ Արդյո՞ք Հայաստանն ի զորու է նոր ռեկորդ սահմանել:

 

Չնայած ս.թ. հունվար-սեպտեմբեր ամիսներին տնտեսական ակտիվության տարեկան 14,1% աճի վերաբերյալ վիճակագրական տվյալների բարեհնչունությանը, իրականում դրանք զգալի ռիսկեր են պարունակում, քանի որ պայմանավորված են արտաքին գործոններով՝ "սեփական դրամապանակներով" այցելուների աճով, ֆինանսական հոսքերով և, այսպես կկոչված, զուգահեռ առևտրով։

 

Այսպես, տնտեսական ակտիվության աճը 9 ամսում պայմանավորել է ծառայությունների ոլորտը՝ 27,1%-ով, առևտրի ոլորտը՝ 14,5%-ով, շինարարության ոլորտը՝ 14,3%-ով, արդյունաբերական հատվածը հասել է երկնիշ 10% աճի, իսկ ագրոհատվածը՝ 0,7%-ով անկում է ապրել։ Հայաստանի արտաքին առևտրաշրջանառությունն աճել է տարեկան 62,5% - ով։

 

Միաժամանակ, ս.թ. հունվար-սեպտեմբեր ամիսներին մասնավոր փոխանցումերի ներհոսքը Հայաստան հասել է պատմական առավելագույնին. արտասահմանից ֆիզիկական անձանց անունով ՀՀ բանկերի միջոցով ստացվել է 3 մլրդ 461,6 մլն դոլար, ինչը 1 մլրդ 924,8 մլն դոլարով ավելի է, քան 2021 թվականին, և 2 մլրդ 183,1 մլն դոլարով ավելի՝ քան 2020 թվականին։ Այս աճը հրահրված էր Ռուսաստանից փոխանցումների ներհոսքի 3,7 անգամ զգալի աճով՝ մինչև 2,3 միլիարդ դոլար: Դրան զուգընթաց, 2 անգամ աճել է Հայաստանից փոխանցումների արտահոսքը՝ մինչև 1,8 միլիարդ դոլար: Արդյունքում՝ մասնավոր փոխանցումների զուտ ներհոսքը դեպի Հայաստան տարեկան կտրվածքով աճել է 2,6 անգամ՝ մինչև 1,7 միլիարդ դոլար: Ընդ որում, Ռուսաստանից փոխանցումների զուտ ներհոսքը, ավելանալով 5,8 անգամ, հասել է 2,01 մլրդ դոլարի, իսկ ԱՄՆ-ից ՝ ընդամենը 1,5 տոկոսով ՝ մինչեւ 282,4 մլն դոլար։

 

Նույն ժամանակահատվածում Հայաստան է այցելել 1 մլն 240 հազար զբոսաշրջիկ՝ 2021 թվականի նույն ժամանակահատվածի 619 հազար այցելության դիմաց։ Նրանց գրեթե կեսը այցելուներ են Ռուսաստանից ՝ 567 429 մարդ (զբոսաշրջիկների ընդհանուր թվի 49%-ը)։

 

Վերը շարադրվածի շնորհիվ, կարծում եմ, որ 2022թ. վերջին Հայաստանը կհասնի երկնիշ տնտեսական աճի ՝ 12-13 տոկոսի չափով կամ, նույնիսկ, մի փոքր ավելի բարձր։ Արդյո՞ սա կարելի է համարել բացառապես հայկական ֆենոմեն։ Միանշանակ՝ ոչ։ Հարևան Վրաստանում տնտեսությունը 2022 թվականի ինն ամսում աճել է 10,2 տոկոսով։

 

Արդյո՞ք այս աճը բացառապես ՀՀ կառավարության որոշակի գործողությունների արդյունք է։ Կրկին՝ ոչ, և հենց որ թուլանան կամ դադարեն այդ աճին նպաստող արտաքին գործոնները, մեր տնտեսությունը կբախվի էական բարդությունների։ Թե՝ երբ դա տեղի կունենա, դժվար է ասել, մեկ տարի, երկու-երեք տարի հետո, քանի որ դա ուղղակիորեն կապված է աշխարհաքաղաքական զարգացումների հետ։ Բայց այն, որ մենք ունենք պահանջարկով պայմանավորված տնտեսական աճ, փաստ է, և դա վտանգավոր է։

 

- 2023 թվականի պետական բյուջեի նախագծի համաձայն, ՀՆԱ-ի աճը հաջորդ տարի կկազմի 7 տոկոս ։ Ինչպես նոյեմբերի 2-ին ԱԺ-ում հայտարարել է կառավարության ղեկավարը, 2022 թվի 14 տոկոս աճից հետո 2023 թվին դժվար կլինի ապահովել 7 տոկոս աճ, «սակայն լուծելի է»: Ընդ որում, ԿԲ-ի կանխատեսմամբ ՝ ՀՆԱ-ի աճը 2022 թվականին կկազմի 12,9 տոկոս ՝ 2023 թվականին տեմպերի դանդաղմամբ մինչեւ 4,5 տոկոս։ Միևնույն ժամանակ, ԱՄՀվերջերս նվազեցրել է 2023 թվականի համաշխարհային տնտեսության զարգացման կանխատեսումը մինչև 2,7%՝  հուլիսին կանխատեսված 2,9% - ից: Նշվում էր, որ 2023 թվականին տնտեսության դանդաղումը կտարածվի բոլորի վրա. ակնկալվում է, որ այն երկրների աճը, որոնց բաժին է ընկնում համաշխարհային տնտեսության մեկ երրորդը, կկրճատվի այս կամ հաջորդ տարի։ Մի խոսքով, ամենավատը դեռ առջևում է։ Եվ շատերի համար 2023 թվականը կասոցացվի ռեցեսիայի հետ։ Ինչպիսի՞ն է Ձեր կանխատեսումը, այս ֆոնին որքանով է իրատեսական է Հայաստանի համար հաջորդ տարի 7 տոկոս աճի ապահովումը՝ հաշվի առնելով ընթացիկ տարվա բարձր բազան։

 

Եթե մենք վստահ ենք, որ 2022 թվականին տնտեսության աճին նպաստող գործոնները առկա կլինեն նաև 2023 թվին, և, նույնիսկ, ավելի բարձր ծավալով, ապա, այո, նույնիսկ, հաշվի առնելով բարձր բազան, Հայաստանը կկարողանա ապահովել ՀՆԱ-ի 7 տոկոս աճ։

 

Չմոռանանք, որ Հայաստանում ՀՆԱ-ի գեներացման ներուժը, ըստ տարբեր գնահատականների, կազմում է մոտ 4-4, 5 տոկոս։ Եթե մեզ մոտ արտադրողականության աճ գրանցվեր այն պատճառով, որ ժամանակին լուրջ ներդրումներ էինք կատարում ինչ-որ ֆանտաստիկ նոու-հաուում, ինչի պատճառով ՀՀ-ն որակական նոր մակարդակի կանցներ, և ինչը թույլ կտար հանրապետությանը հավակնել ոչ թե 3-4%, այլ ամբողջ 7-8% աճի,  ապա, այո, մենք իրավունք ունենք հավակնել ներկայիս ներուժից բարձր աճի։

 

Բայց, հաշվի առնելով այն գործոնները, որոնցով պայմանավորված է ներկայիս աճը, իսկ դրանք, հիմնականում, էկզոգեն գործոններ են, ակնհայտ է դառնում, որ 11% աճը, միանշանակ, գերազանցում է մեր ներուժը։ Ընդ որում, 2023 թվին ՀՆԱ-ի 7% աճ ապահովելու համար, 2022թ. 11% - ից հետո, այդ գործոնները պետք է ոչ միայն պահպանվեն, այլեւ ուժեղանան։

 

Հիշեցնեմ, որ համանման աճ դիտվել է 2001-2008 թվականներին. եթե 2001 թվականին Հայաստանում գրանցվել է 9,6 տոկոս տնտեսական աճ, արդեն 2002 թվականից մինչև 2008 թվականը ՀՀ տնտեսությունն արձանագրել է երկնիշ աճ։ Մասնավորապես, 2002թ. ցուցանիշը հասել է 12,9%-ի, 2003թ.՝ 14%-ի, 2004թ.՝ 10,5%-ի, 2005թ.՝ 13,9%-ի, 2006թ.՝ 13,2%-ի, 2007թ.՝ 13,7%-ի: Արդեն 2008 թվին տեմպերը նվազել են մինչեւ միանշանակ 6,8 տոկոս, իսկ 2009 թվին գրանցվել է 14,2 տոկոս անկում։ Սա հերթական անգամ գործնականում ապացուցել է այն պարզ ճշմարտությունը, որ արտասահմանից ստացված դրամական փոխանցումներով ապահովված (2004-2008 թվականներին միայն բանկային համակարգի միջոցով Հայաստան մուտք է գործել ավելի քան 5,3 միլիարդ դոլար - խմբ.) և ներուժով չամրապնդված աճը  հարատև չէ։ Մասնավորապես, ոչ առևտրային հատվածը գերակշռում է առևտրայինի նկատմամբ, ինչը պայմանավորում է բարձր տնտեսական աճը, մինչդեռ, արտահանվող հատվածի արտադրողականության զգալի աճ չի նախատեսվում։

 

Տնտեսությունում նման բացասական զարգացումից խուսափելու համար 2000-ականների առաջին տասնամյակում իշխանությունները պետք է ագրեսիվ հարկում վարեին "ծաղկող" ոչ առևտրային հատվածի, մասնավորապես շինարարության նկատմամբ ՝ դրանով իսկ նվազեցնելով այդ հատվածում շահութաբերությունը և թույլ չտալով առևտրի ոլորտի ճնշում ոչ առևտրայինի կողմից և առաջինի ռեսուրսների կողոպուտ։

 

Չէ որ Հայաստանի տնտեսության համար, իր փոքր ծավալներով, անհնար է ապահովել տնտեսության ամրության բարձր մակարդակ արտաքին ցնցումների նկատմամբ, ինչպես նաև կայուն աճ երկարաժամկետ հեռանկարում՝ միայն տնտեսության ոչ առևտրային հատվածի և ներքին ռեսուրսների բարձր աճի հաշվին։ Հետևաբար, եթե մենք չկարողանանք պարբերաբար ավելացնել արտաքին աշխարհին մեր ապրանքների և ծառայությունների առաջարկի ծավալը՝ մյուսներից ավելի լավ, մենք կարող ենք մոռանալ կայուն տնտեսական աճ ապահովելու հեռանկարի մասին:

 

Այսօր դիտվում է գրեթե համանման պատկեր, այն տարբերությամբ միայն, որ այդ ժամանակ ողջ աշխարհը բում էր ապրում։ Իսկ այսօր, երբ մնացած աշխարհը հայտարարում է մոտալուտ ռեցեսիայի մասին, Ռուսաստանի հետ փոխկապակցված երկրները՝ Ղազախստանը, Վրաստանը, Հայաստանը, տնտեսական վերելք են ապրում։ Եվ, եթե 2002-2008 թվականներին ցիկլը տևել է 9-11 տարի, ապա այսօր այն կարող է ավելի կարճ լինել, և Հայաստանի կառավարությունն օպերատիվ կարգով պետք է արձագանքի ռիսկերին, այլապես, Հայաստանի տնտեսությունը դիմում է սեփական խնդիրների հետ միայնակ մնալու ռիսկի։

 

- Իսկ ինչպե՞ս խուսափել 2002-2008թթ. բացասական սցենարի կրկնությունից:

 

Գործող կառավարությունը պետք է վերանայի հարկային քաղաքականությունը, ձեռնամուխ լինի ավելի ագրեսիվ վարչարարության, հատկապես, այն ոլորտներում, որոնք արտաքին գործոնների ազդեցության տակ բումի վիճակում են՝ դրանք "սառեցնելու" համար։ Սրանք ոչ պոպուլյար լուծումներ են, բայց՝ անհրաժեշտ:

 

Այնուհետև հարկ կլինի ֆինանսական միջոցներն ուղղել երկարաժամկետ հեռանկարում տնտեսական ներուժի ուժեղացումն ապահովող խնդիրների լուծմանը, այդ թվում՝ պաշտպանության ոլորտում։ Չէ որ ոչ մի բիզնես չի համարձակվի երկարաժամկետ ներդրումներ կատարել մի երկրում, որտեղ ապահովված չէ տնտեսական կայունության 4 հենասյուների իրագործումը. հարկաբյուջետային, դրամավարկային, քաղաքական և անվտանգության ապահովում։

 

Առանց համապատասխան քաղաքականության՝ Հայաստանի տնտեսության աճը 2023 թվին և հեռանկարում կախված կլինի ժամանակավոր գործոններից. հակառուսական պատժամիջոցների թուլացումից կամ ուժեղացումից, ինչպես նաև աշխարհաքաղաքական այլ գործոններից։ Այսպես, եթե ենթադրենք, որ առաջիկայում մեզ սպասվում է Ռուսաստան-Արևմուտք էլ ավելի մեծ առճակատում, ապա դա Հայաստանի համար կարող է նշանակել ռուսական ռելոկանտների և նրանց կապիտալի էլ ավելի մեծ ներհոսք։ Այդ դեպքում կարելի է վստահորեն հայտարարել 2023 թվականին ՀՆԱ-ի 7 տոկոս աճի իրատեսական լինելու մասին, նույնիսկ, ընթացիկ տարում 14-15 տոկոս աճից հետո։ Իրատեսական է, բայց՝ վտանգավոր  Հայաստանի տնտեսության ապագայի համար։

Բայց, քանի որ ոչինչ հավերժ չէ, նույնիսկ՝ պատժամիջոցները, որոնք ինչ-որ պահի կարող են իրենց սպառել, ապա իրավիճակն այնքան էլ վարդագույն չէ Հայաստանի տնտեսության համար, և վաղ թե ուշ հայկական տնտեսությունն ստիպված կլինի բախվել դաժան իրականությանը։

 

ԱՎԵԼԱՑՆԵԼ ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ներմուծեք թվանշաններն     


Նորություններ
Ամերիաբանկն ավելի քան 14 մլրդ դրամի բիզնես վարկ է տրամադրել վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտումԱմերիաբանկն ավելի քան 14 մլրդ դրամի բիզնես վարկ է տրամադրել վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտում
Նիկոլ Փաշինյանը հանձնարարել է մշակել մեխանիզմներ, որոնք ապահովեն ներդրողների կողմից ստանձնած պարտավորությունների ամբողջական կատարումըՆիկոլ Փաշինյանը հանձնարարել է մշակել մեխանիզմներ, որոնք ապահովեն ներդրողների կողմից ստանձնած պարտավորությունների ամբողջական կատարումը
Հայաստանն ու Գերմանիան քննարկել են առևտրատնտեսական հարաբերությունների ընդլայնմանն առնչվող հարցերՀայաստանն ու Գերմանիան քննարկել են առևտրատնտեսական հարաբերությունների ընդլայնմանն առնչվող հարցեր
Քննարկվել է Քննարկվել է "Զվարթնոց" միջազգային օդանավակայանի ընդլայնման ծրագիրը
Փաշինյանի կառավարությունը ոչ մի առնչություն չունի տնտեսական աճի հետ. Սուրեն ՊարսյանՓաշինյանի կառավարությունը ոչ մի առնչություն չունի տնտեսական աճի հետ. Սուրեն Պարսյան
Հայաստանը 2022 թվականն ամփոփել է տնտեսական ակտիվության 14,2% աճով՝ արտահանման և ներմուծման 64-78% աճի պայմաններումՀայաստանը 2022 թվականն ամփոփել է տնտեսական ակտիվության 14,2% աճով՝ արտահանման և ներմուծման 64-78% աճի պայմաններում
Հարկային բեռի ավելացում, կոռուպցիոն ռիսկեր և պետության կողմից մասնավոր հատվածի գործառույթների մենաշնորհում. ԱԱՊՀ-ը՝ առաջարկվող Առողջապահության համապարփակ ապահովագրության ռիսկերի մասինՀարկային բեռի ավելացում, կոռուպցիոն ռիսկեր և պետության կողմից մասնավոր հատվածի գործառույթների մենաշնորհում. ԱԱՊՀ-ը՝ առաջարկվող Առողջապահության համապարփակ ապահովագրության ռիսկերի մասին
2023 թվականի հունվարին հարկային հավաքագրումները 15.3% - ով գերազանցել են 2022 թվականի ցուցանիշը2023 թվականի հունվարին հարկային հավաքագրումները 15.3% - ով գերազանցել են 2022 թվականի ցուցանիշը
Աշխատող քաղաքացիները չեն վճարելու չաշխատողների առողջության ապահովագրության համարԱշխատող քաղաքացիները չեն վճարելու չաշխատողների առողջության ապահովագրության համար
Բանկային քարտերի համար պլաստմասսե կաղապարներ վաճառողը անձնատուր է եղել շուկայի վերլուծությանը՝ ԱրմԻնֆո-ի վերլուծության հաշվինԲանկային քարտերի համար պլաստմասսե կաղապարներ վաճառողը անձնատուր է եղել շուկայի վերլուծությանը՝ ԱրմԻնֆո-ի վերլուծության հաշվին
Հայկական Picsart-ն ընդգրկվել է աշխարհի 20 լավագույն հավելվածների ցանկում՝ ըստ data.ai վարկածիՀայկական Picsart-ն ընդգրկվել է աշխարհի 20 լավագույն հավելվածների ցանկում՝ ըստ data.ai վարկածի
Դեսպան Անն Լույո. Ֆրանսիան պատրաստ է շարունակել աջակցությունը Հայաստանին՝ ինչպես կարճաժամկետ ծրագրերի, այնպես էլ երկարաժամկետ ռազմավարական բարեփոխումների իրականացման ուղղությամբԴեսպան Անն Լույո. Ֆրանսիան պատրաստ է շարունակել աջակցությունը Հայաստանին՝ ինչպես կարճաժամկետ ծրագրերի, այնպես էլ երկարաժամկետ ռազմավարական բարեփոխումների իրականացման ուղղությամբ
ԵՏՀ. ԵԱՏՄ արդյունաբերական կոոպերացիոն նախագծերը կարող են գործարկվել 2024 թվականից ոչ շուտԵՏՀ. ԵԱՏՄ արդյունաբերական կոոպերացիոն նախագծերը կարող են գործարկվել 2024 թվականից ոչ շուտ
Հայաստանը շահագրգռված է ԵԱՏՄ գազի ընդհանուր շուկայի ձևավորման նախագծի շուրջ արագ կոնսենսուսովՀայաստանը շահագրգռված է ԵԱՏՄ գազի ընդհանուր շուկայի ձևավորման նախագծի շուրջ արագ կոնսենսուսով
Converse Business. հավելված Կոնվերս Բանկի իրավաբանական անձ հաճախորդների համարConverse Business. հավելված Կոնվերս Բանկի իրավաբանական անձ հաճախորդների համար
Առողջության ապահովագրությունը Հայաստանում կվերածվի հրեշի. Տիգրան ՋրբաշյանԱռողջության ապահովագրությունը Հայաստանում կվերածվի հրեշի. Տիգրան Ջրբաշյան
Էկոնոմիկայի նախարարությունում դրական են վերաբերվում Թուրքիայի հետ սահմանի բացմանըԷկոնոմիկայի նախարարությունում դրական են վերաբերվում Թուրքիայի հետ սահմանի բացմանը
Քերոբյան. Հայաստանն էապես ավելացրել է ադամանդի արտահանման ծավալներըՔերոբյան. Հայաստանն էապես ավելացրել է ադամանդի արտահանման ծավալները
Հայաստանի ՏՏ ոլորտում շրջանառությունը 2022 թվականին աճել է ավելի քան 50%-ով. ՓաշինյանՀայաստանի ՏՏ ոլորտում շրջանառությունը 2022 թվականին աճել է ավելի քան 50%-ով. Փաշինյան
Վահան Քերոբյանը մասնակցել է ԵԱՏՄ անդամ պետությունների էկոնոմիկայի նախարարությունների ղեկավարների խորհրդակցությանըՎահան Քերոբյանը մասնակցել է ԵԱՏՄ անդամ պետությունների էկոնոմիկայի նախարարությունների ղեկավարների խորհրդակցությանը
Տարեսկզբից ի վեր երկրորդ անգամ Կոնվերս Բանկը մրցանակ է ստացելՏարեսկզբից ի վեր երկրորդ անգամ Կոնվերս Բանկը մրցանակ է ստացել
Հայաստանի կառավարությունը կաջակցի տեքստիլ արտադրության ոլորտում նոր աշխատատեղերի ստեղծմանըՀայաստանի կառավարությունը կաջակցի տեքստիլ արտադրության ոլորտում նոր աշխատատեղերի ստեղծմանը
Հայաստանում դիտարկում են կառուցապատողների հետ հաշվարկների ակրեդիտիվ սխեմայի ներդրման հնարավորությունըՀայաստանում դիտարկում են կառուցապատողների հետ հաշվարկների ակրեդիտիվ սխեմայի ներդրման հնարավորությունը
Հայաստանի յոթ մարզպետարաններ սուբվենցիոն ծրագրերի շրջանակներում կստանան ավելի քան 1 մլրդ դրամՀայաստանի յոթ մարզպետարաններ սուբվենցիոն ծրագրերի շրջանակներում կստանան ավելի քան 1 մլրդ դրամ
ՀԱԷԿ-ի նախկին գլխավոր տնօրենին մեղադրանք է առաջադրվել ավելի քան 1 մլն դոլար հափշտակելու համարՀԱԷԿ-ի նախկին գլխավոր տնօրենին մեղադրանք է առաջադրվել ավելի քան 1 մլն դոլար հափշտակելու համար
Մատչելի գներով չվերթեր 19 ուղղություններով.  FLYONE ARMENIA-ն առաջարկում է ավիատոմսեր`սկսած 39 եվրոյին համարժեք ՀՀ դրամիցՄատչելի գներով չվերթեր 19 ուղղություններով.  FLYONE ARMENIA-ն առաջարկում է ավիատոմսեր`սկսած 39 եվրոյին համարժեք ՀՀ դրամից
Թեհրանում քննարկվել են Հայաստանի և Իրանի միջեը համագործակցության ընդլայնման հնարավորությունները էներգետիկայի և տրանսպորտի ոլորտներումԹեհրանում քննարկվել են Հայաստանի և Իրանի միջեը համագործակցության ընդլայնման հնարավորությունները էներգետիկայի և տրանսպորտի ոլորտներում
Տնտեսական արդյունավետության խաթարումն այստեղից է սկսվում. Փաշինյանը հանձնարարել է մտածել ջրահաշվարկի արդյունավետ մեխանիզմի մասինՏնտեսական արդյունավետության խաթարումն այստեղից է սկսվում. Փաշինյանը հանձնարարել է մտածել ջրահաշվարկի արդյունավետ մեխանիզմի մասին
Հայաստանի Կենտրոնական բանկը ՀՆԱ-ի աճի 2023 թվականի կանխատեսումը պահպանել է 4,6 տոկոսի մակարդակումՀայաստանի Կենտրոնական բանկը ՀՆԱ-ի աճի 2023 թվականի կանխատեսումը պահպանել է 4,6 տոկոսի մակարդակում
Բժշկական ապահովագրությունը Հայաստանում. Ինչու է Առողջապահության նախարարության ՊԲԱ մասին հայեցակարգում սոցիալական արդարությունը հակասում սոցիալական համերաշխությանը, եւ ինչով է հղի պետական հիմնադրամի վերահսկողությունըԲժշկական ապահովագրությունը Հայաստանում. Ինչու է Առողջապահության նախարարության ՊԲԱ մասին հայեցակարգում սոցիալական արդարությունը հակասում սոցիալական համերաշխությանը, եւ ինչով է հղի պետական հիմնադրամի վերահսկողությունը
Ընթացիկ տարվա հունվարից մեկնարկել է ԵՄ և Հայաստանի միջև Ընդհանուր ավիացիոն գոտու համաձայնագրի վարչական կիրառումըԸնթացիկ տարվա հունվարից մեկնարկել է ԵՄ և Հայաստանի միջև Ընդհանուր ավիացիոն գոտու համաձայնագրի վարչական կիրառումը
Կենտրոնական բանկը վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը թողել է անփոփոխ՝ 10.75 տոկոսԿենտրոնական բանկը վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը թողել է անփոփոխ՝ 10.75 տոկոս
Հայաստանում կկայանա տնտեսական խոշոր համաժողովՀայաստանում կկայանա տնտեսական խոշոր համաժողով
Նիկոլ Փաշինյանը Ալմա Աթայում կմասնակցի ԵՄԿԽ նիստինՆիկոլ Փաշինյանը Ալմա Աթայում կմասնակցի ԵՄԿԽ նիստին
«Զվարթնոց» օդանավակայանում Արևմտյան մաքսատուն-վարչությանը հատկացված տարածքի վերանորոգման աշխատանքներն ավարտվել են«Զվարթնոց» օդանավակայանում Արևմտյան մաքսատուն-վարչությանը հատկացված տարածքի վերանորոգման աշխատանքներն ավարտվել են
Հայաստանում շարունակվում է վարկային շուկայի դրամայնացումըՀայաստանում շարունակվում է վարկային շուկայի դրամայնացումը
ԲՏԱՆ. ՏՏ ոլորտի 60 խոշոր ընկերություններ ներառվել են Հայաստանի 1000 խոշոր հարկատուների ցանկումԲՏԱՆ. ՏՏ ոլորտի 60 խոշոր ընկերություններ ներառվել են Հայաստանի 1000 խոշոր հարկատուների ցանկում
Էկոնոմիկայի նախարարը հանդիպել է IT Healthcare-ի առաջատար ստարտափներից մեկի՝ BostonGene-ի ներկայացուցիչների հետԷկոնոմիկայի նախարարը հանդիպել է IT Healthcare-ի առաջատար ստարտափներից մեկի՝ BostonGene-ի ներկայացուցիչների հետ
Ամերիաբանկը հիփոթեքային շուկայի բացարձակ առաջատարն էԱմերիաբանկը հիփոթեքային շուկայի բացարձակ առաջատարն է
Հայաստանի խոշոր հարկատուների ցուցակում մնացել է ապահովագրական ընկերությունների կեսըՀայաստանի խոշոր հարկատուների ցուցակում մնացել է ապահովագրական ընկերությունների կեսը
Global Finance. Կոնվերս Բանկն առևտրի ֆինանսավորմամբ Հայաստանի առաջատարն էGlobal Finance. Կոնվերս Բանկն առևտրի ֆինանսավորմամբ Հայաստանի առաջատարն է
Փորձագետն ընթացիկ տարում Հայաստանի տնտեսությունում գործարար ակտիվության մինչեւ 7 տոկոս աճ է կանխատեսումՓորձագետն ընթացիկ տարում Հայաստանի տնտեսությունում գործարար ակտիվության մինչեւ 7 տոկոս աճ է կանխատեսում
Wizz Air ավիաընկերությունը կսկսի թռիչքներ իրականացնել 4 նոր ուղղություններովWizz Air ավիաընկերությունը կսկսի թռիչքներ իրականացնել 4 նոր ուղղություններով
Պաոլո Սպանտիգատի. ԱԶԲ-ն պատրաստ է խորացնել աջակցությունը Հայաստանի կառավարությանըՊաոլո Սպանտիգատի. ԱԶԲ-ն պատրաստ է խորացնել աջակցությունը Հայաստանի կառավարությանը
GFN.AM-ը սկսում է Հայաստանում` NVIDIA GeForce NOW ամպային խաղերի ծառայության բետա փորձարկման համար գրանցումներըGFN.AM-ը սկսում է Հայաստանում` NVIDIA GeForce NOW ամպային խաղերի ծառայության բետա փորձարկման համար գրանցումները
Կառավարությունում քննարկել են Հայաստանի հարկային ներուժըԿառավարությունում քննարկել են Հայաստանի հարկային ներուժը
ՀԱՊՀ-ում բացվեցին տեխնիկապես հագեցած 7 համակարգչային լաբորատորիաներՀԱՊՀ-ում բացվեցին տեխնիկապես հագեցած 7 համակարգչային լաբորատորիաներ
ԶՊՄԿ-ն 2022-ին վճարել է աննախադեպ հարկեր՝ գերազանցելով նախորդ տարվա ցուցանիշը գրեթե երկուսուկես անգամԶՊՄԿ-ն 2022-ին վճարել է աննախադեպ հարկեր՝ գերազանցելով նախորդ տարվա ցուցանիշը գրեթե երկուսուկես անգամ
Կառավարությունը կսուբսիդավորի Ջերմուկում գործունեություն ծավալող տնտեսվարող սուբյեկտների վնասներըԿառավարությունը կսուբսիդավորի Ջերմուկում գործունեություն ծավալող տնտեսվարող սուբյեկտների վնասները
Հայաստանի կապի օպերատորները 2022 թվականին կրճատել են հարկային վճարումները պետական գանձարանՀայաստանի կապի օպերատորները 2022 թվականին կրճատել են հարկային վճարումները պետական գանձարան
ԵԱՏՄ փոխադարձ առևտրում Հայաստանի մասնաբաժինն ավելացել է 1,2%-ից մինչեւ 2,9%ԵԱՏՄ փոխադարձ առևտրում Հայաստանի մասնաբաժինն ավելացել է 1,2%-ից մինչեւ 2,9%
Հայկական ԱԷԿ-ում պատասխանել են Ադրբեջանի օմբուդսմենի կոչինՀայկական ԱԷԿ-ում պատասխանել են Ադրբեջանի օմբուդսմենի կոչին
2022 թվականի արդյունքներ.  Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը պահպանում է առաջատարի դիրքը Հայաստանի խոշորագույն հարկատուների շրջանում2022 թվականի արդյունքներ.  Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը պահպանում է առաջատարի դիրքը Հայաստանի խոշորագույն հարկատուների շրջանում
Տնտեսվարողների համար սահմանային անցակետերով դյուրին և արագ տեղաշարժի ապահովումը ՊԵԿ առաջնահերթություններից է. ԲադասյանՏնտեսվարողների համար սահմանային անցակետերով դյուրին և արագ տեղաշարժի ապահովումը ՊԵԿ առաջնահերթություններից է. Բադասյան
Հայաստանն ու Կատարը քննարկել են ներդրումային համագործակցության հնարավորություններըՀայաստանն ու Կատարը քննարկել են ներդրումային համագործակցության հնարավորությունները
Վրաստանը դառնում է տարածաշրջանի ավտոմեքենաների մատակարարման լուրջ հանգույցՎրաստանը դառնում է տարածաշրջանի ավտոմեքենաների մատակարարման լուրջ հանգույց
Վարչապետին զեկուցվել է Կադաստրի կոմիտեի 2022թ. գործունեության կատարողականի մասինՎարչապետին զեկուցվել է Կադաստրի կոմիտեի 2022թ. գործունեության կատարողականի մասին
«ՍՕՍ-Մանկական Գյուղում» արևային կայան է կառուցվել«ՍՕՍ-Մանկական Գյուղում» արևային կայան է կառուցվել
Orion Worldwide Innovations. հայկական ստարտափները 2020-2022 թվականներին ներգրավել են 48 միլիոնի դոլարի ներդրումներOrion Worldwide Innovations. հայկական ստարտափները 2020-2022 թվականներին ներգրավել են 48 միլիոնի դոլարի ներդրումներ
Հայաստանն ու Լեհաստանը քննարկել են գյուղմթերքի արտահանման ծավալների ավելացման հնարավորություններըՀայաստանն ու Լեհաստանը քննարկել են գյուղմթերքի արտահանման ծավալների ավելացման հնարավորությունները
Կարդալ ավելին


Արտ. փոխարժեքները
07.02.2023
RUB5.59-0.02
USD395.88-0.74
EUR424.11-2.85
GBP474.86-2.19
CAD294.99-0.11
JPY30.000.00
CNY58.25-0.30
CHF427.42-0.71